Metingen van grondwaterstanden wijzen uit dat de ondergrond langs de Maas vrij veel water kan opvangen tijdens hoogwater. Tot nu toe doet Rijkswaterstaat schattingen hiernaar, maar het is verstandig om meer metingen te laten uitvoeren, en zo de voorspelling van waterhoogtes in de Maas betrouwbaarder te maken, zegt dr Henny van Lanen van de sectie Waterhuishouding.De grote waterberging in de ondergrond langs de Maas blijkt uit metingen van RIZA, waterschap Roer en Overmaas en TNO. De Wageningse hydrologiestudent Liesbeth van Hilten heeft de metingen voor haar afstudeeronderzoek geanalyseerd.
Haar onderzoeksgebied ligt in de buurt van Roosteren, net ten noorden van Sittard en heeft een oppervlakte van ongeveer 230 vierkante kilometer. Hier blijkt tijdens het hoogwater van begin 1993 1,25 miljoen kubieke meter water te zijn geborgen in de sedimentlagen aan weerszijden van de Maas. Van Hilten: ,,Dit is gelijk aan een laag van 545 mm water. Je kan dit vergelijken met de jaarlijkse neerslag in Nederland, die gemiddeld 750 mm bedraagt. Dit water is in een periode van een maand geborgen. Een boel water dus.'' Wanneer in het hele Nederlandse deel van de Maas dezelfde geohydrologische aannamen gelden als in de buurt van Roosteren, wordt zo'n 25 miljoen kubieke meter water geborgen. Dat is 0,6 procent van de totale hoeveelheid water die door de Maas wordt afgevoerd in dezelfde periode.
Meer metingen zijn nodig om de hoogwatervoorspelling te verbeteren, stelt hydroloog Van Lanen. ,,De voorspelling van waterhoogtes luistert erg nauw. Of de kades tijdens hoogwater worden overschreden, wordt benvloed door de waterberging in de grind- en zandrijke afzettingen van de Maas. Tot nu toe schat Rijkswaterstaat hoeveel water er onder de grond verdwijnt, en voert dan een simpele correctie uit op de voorspelde waterstanden in de Maas. Dit kan tot fouten leiden. Een onderschatting van de waterberging in de terrassen leidt tot een overschatting van de waterstanden.''
Alleen meer metingen doen is niet voldoende. De grondwaterdynamiek is erg complex en hangt onder meer af van de weersomstandigheden. Van Lanen: ,,Als het droog weer is geweest op de dagen voor het hoogwater, kan het grondwaterpakket meer water opvangen. Dit soort aspecten moet ook goed onderzocht worden.'' | Hugo Bouter