Naar een duurzame visserij in Nederland

29 okt 2007 Onderdeel: WOT Natuur en Milieu Natuurreservaten bieden in veel gevallen de beste bescherming aan de natuur, maar ook de visserijsector kan door zelfregulering, bijvoorbeeld via certificering, bijdragen aan marien natuurbehoud. Dit blijkt uit een internationale vergelijking van visserijbeheer in het kader van natuurbeheer, uitgevoerd door Wageningen IMARES en het LEI (van Wageningen UR) in opdracht van het Milieu- en Natuurplanbureau en de WOT Natuur & Milieu. Over de gehele wereld zien we een patroon waarbij visserijen in toenemende mate niet alleen zichzelf benadelen door overbevissing, maar ook de ecosystemen schaden waarin wordt gevist. Dit is een gegeven dat niet dateert van gisteren of vandaag. Sommige negatieve effecten hebben een lange geschiedenis. Doel van dit onderzoek was het vinden van voorbeelden van levensvatbare en duurzame visserijpraktijken, waarbij een zodanig beheer wordt gevoerd dat geen significante schade aan het ecosysteem wordt aangericht. De onderzoekers wilden hieruit lessen trekken die toepasbaar waren voor Nederland. Er bleken nauwelijks voorbeelden te vinden waarin de visserij zodanig werd beheerd dat er geen schade aan de natuur was, maar er wel verschillende voorbeelden bekend waarbij de effecten op de natuur, naast de effecten op de geëxploiteerde visbestanden op een of andere manier een rol spelen in het beheer. Eén voorbeeld hiervan vormt het Marine Stewardship Council (MSC). Deze vorm van certificering van visserijactiviteiten wordt aangestuurd door een onafhankelijke, wereldwijde non-profit organisatie die streeft naar een verantwoorde en duurzame vorm van exploitatie van visbestanden en naar gezonde mariene ecosystemen. Het rapport concludeert dat het MSC-certificaat geen absolute garantie biedt tegen schade aan de natuur, maar wellicht toch een goed uitgangspunt vormt voor een proces waarbij wetenschappelijke onzekerheden kunnen worden verkleind en de schade aan ecosystemen kan worden beperkt. In het rapport wordt nagegaan welke andere mogelijkheden aanwezig zijn om te komen tot een meer duurzame visserij, met een zo beperkt mogelijk negatief effect op andere onderdelen van het ecosysteem. Eén van de opties is het instellen van beschermde gebieden (Marine Protected Areas). Het rapport besteed uitgebreid aandacht aan de mogelijkheid dat vissers zelf een positieve bijdragen leveren aan het beheer van beschermde gebieden: co-management. Geconcludeerd wordt dat zelfregulering door de visserijsector wel degelijk kan bijdragen aan marien natuurbehoud. Waarschijnlijk kan dit alleen worden gerealiseerd wanneer er vanuit de overheid en de samenleving meer druk wordt uitgeoefend op de sector om dergelijke zelfregulering te bewerkstelligen.

Print nieuwsbericht WOt-rapport 42. International comparison of fisheries management with respect to nature conservation