Het castreren van biggen met lokale verdoving geeft de dieren meetbaar minder pijn en stress dan wanneer ze onverdoofd zouden worden gecastreerd. Toch ondervinden biggen wel degelijk nog pijn en stress bij verdoofde castratie. Daarnaast hebben de biggen na het uitwerken van de verdoving nog last van napijn. Die is echter te ondervangen door hen een pijnstiller toe te dienen. Dat blijkt uit onderzoek van de Animal Sciences Group (ASG) van Wageningen UR in opdracht van het Ministerie van LNV (Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit).
Het castreren van biggen gebeurt om te voorkomen dat bij de bereiding van varkensvlees de onaangename ‘berengeur’ ontstaat. Tot dusverre worden biggen meestal onverdoofd gecastreerd. Daar is in toenemende mate maatschappelijk verzet tegen. Daarom heeft het Ministerie van LNV aan ASG gevraagd te onderzoeken of plaatselijke verdoving met het middel lidocaïne, eventueel samen met toediening van de pijnstiller meloxicam leidt tot minder aantasting van het welzijn van biggen tijdens en na de castratie.
Hoewel pijn, aldus de onderzoekers, een subjectieve beleving is waardoor het niet eenvoudig is om tot een eenduidige uitspraak te komen, hebben zij getracht aan de hand van allerlei indicatoren de pijnervaring zo goed mogelijk in beeld te krijgen. Zij vonden daarbij dat lidocaïne een dempend effect heeft op de pijnbeleving, vergeleken met onverdoofd castreren. Toch constateren de onderzoekers dat de biggen ook bij verdoofd castreren nog meetbaar pijn en stress ondervinden. Het is aannemelijk dat het inspuiten van lidocaïne in de testikels tot extra pijnbeleving leidt. Het eenmalig toedienen van een pijnstiller voorafgaand aan de castratie heeft maar een beperkt effect tijdens de castratie, zo werd geconstateerd. Wel is de pijn daardoor de dag na castratie aantoonbaar verminderd.
Kosten
De onderzoekers hebben uitgerekend wat het verdoofd castreren kost per beerbig en ook voor de sector als geheel. Komt er een dierenarts aan te pas, dan kost dat € 1,00 per beerbig en voor de sector totaal circa € 13 miljoen. Mag de varkenshouder zelf de verdoving toedienen, dan komen de bedragen neer op resp. € 0,28 en € 3 miljoen. Worden ook pijnstillers toegediend dan liggen die bedragen hoger (€ 0,42 resp. € 5 miljoen).
Volledige verdoving
De onderzoekers van ASG hebben ook onderzocht of biggen gecastreerd kunnen worden onder volledige verdoving. Daarbij worden biggen onder narcose gebracht met kooldioxide en zuurstof. Verdoving met 70% CO2 + 30% O2 leidt tot volledige bewusteloosheid en pijnstilling. Echter, er kleven nogal wat praktische bezwaren aan, zoals de veiligheid voor de biggen. De veiligheidsmarges qua concentratie en tijd (verblijfsduur in het gasmengsel) luisteren nauw. Bovendien is er nog geen voor de praktijk geschikte narcosebox ontwikkeld. Daarvoor is aanvullend onderzoek nodig, aldus de onderzoekers van ASG.
>> Download het rapport: "Verdoofd castreren in de varkenshouderij"
Noot voor de redactie:
Voor meer informatie kunt u contact opnemen met mevrouw drs. Marion Kluivers-Poodt, ASG van Wageningen UR, tel. 0320 238 319, e-mail marion.kluivers@wur.nl, of met Bouke de Vos, tel. 0317 480 180, e-mail bouke.devos@wur.nl.