Boeren hebben tussen Roermond en Venlo schrikdraad aangelegd om Duitse wilde zwijnen tegen te houden. Ze willen voorkomen dat de dieren de klassieke varkenspest naar Nederland brengen. Nu bij een bedrijf in Noordrijn-Westfalen varkenspest is vastgesteld, willen de boeren dat er ook nog wildroosters komen in de wegen die de grens overgaan. Verstandig?
Dr. Geert Groot Bruinderink, grofwildecoloog bij Alterra van Wageningen UR:
'De angst van de boeren vind ik wel reëel. Vooral nu er sprake lijkt te zijn van een uitbraak van klassieke varkenspest bij huisvarkens in Duitsland. Het is mogelijk dat de ziekte door activiteiten van mensen overslaat op wilde zwijnen, bijvoorbeeld door het vervoer van varkens, modder aan autobanden of laarzen en dergelijke. Of boeren morsen bijvoorbeeld voer uit een silo op het bedrijf, waarop wilde zwijnen afkomen.
Vaststaat dat de klassieke varkenspest endemisch is in sommige populaties wilde zwijnen in Duitsland. Dat betekent dat sommige dieren het virus in zich dragen, en dat wilde zwijnen in die populaties theoretisch een besmettingsbron zijn. Maar dat is niet het geval in de grensstreek, en ook niet in het gebied waar nu de klassieke varkenspest is uitgebroken. Die dieren zitten veel verder weg.
Compartimentering, het opsplitsten van leefgebieden van wilde zwijnen, kan in theorie voorkomen dat de ziekte zich verder verspreidt. Een zeventien kilometer lang hek is echter wel kwetsbaar. Een effectieve scheiding tussen Nederland en Duitsland lijkt mij onmogelijk. Waar het raster eindigt bijvoorbeeld, zullen er zwijnen omheen kunnen lopen. En waar het wegen kruist, zitten er mazen in.
Belangrijker wellicht is dat zo'n hek in strijd is met de ontsnipperingsgedachte. Daar wordt in Nederland veel geld in gestoken. Op de Veluwe zijn al heel veel rasters verdwenen. We zijn ook bezig om gebieden in Nederland en Duitsland tot één leefgebied te maken voor dieren als edelherten en wilde zwijnen. Dat sluit aan bij het Europese beleid van Natura 2000, waarin wordt gestreefd naar een internationaal netwerk van natuurgebieden. Daarin zijn grootschalige natuurgebieden, zoals de Meinweg ten oosten van Roermond, kerngebieden. Hekken op de grens staan daar haaks op.
Ik begrijp de angst van de boeren, maar vind zeventien kilometer raster een zware maatregel die bovendien niet strookt met het natuurbeleid. Ik zie meer in maatwerk. Zo kun je bijvoorbeeld beter gericht risicobedrijven afrasteren met schrikdraad, zodat je voorkomt dat wilde zwijnen in aanraking komen met huisvarkens. Houdt de stand van de wilde zwijnen laag, houdt de huisvarkens binnen, zoals dat nu op de meeste bedrijven al gebeurt, en verklein het besmettingsrisico door bedrijven met elektrische draden af te rasteren.'
Martin Woestenburg
Dit commentaar is aangeboden door de redactie van Wb, het weekblad voor Wageningen UR. Meer informatie bij Pers- en wetenschapsvoorlichting van Wageningen UR, e-mail pers.communicatie@wur.nl of bij de Redactie van Wb, e-mail wb@cereales.nl. Zie archief op http://www.wb-online.nl