21e eeuwse competenties op basisschool zichtbaar gemaakt

Nieuws

21e eeuwse competenties op basisschool zichtbaar gemaakt

Gepubliceerd op
4 februari 2016

Welke competenties moeten kinderen ontwikkelen om straks goed te kunnen functioneren in samenleving? En hoe zijn leerlingen daarbij te begeleiden? De Wetenschapswinkel van Wageningen UR heeft in samenwerking met de leerstoelgroep Educatie- en competentiestudies van Wageningen University onderzocht hoe ontwikkeling en voortgang van competenties op een basisschool zichtbaar gemaakt kunnen worden.

Met het adagium ‘Verantwoordelijkheid te nemen voor jezelf, de ander en de maatschappij’ denkt basisschool de Vallei in Driel met haar onderwijs de leerlingen goed te voorzien van competenties die in de toekomst van hen gevraagd worden.
Om de meerwaarde van haar schoolsysteem aan te tonen heeft de school de Wetenschapswinkel van Wageningen UR gevraagd een methode te ontwikkelen om deze zogenaamde 21e eeuwse competenties zichtbaar te maken. De ontwikkelde methode kan nu getest worden binnen het regulier onderwijs.

De visie van.‘Platform onderwijs 2032’ (commissie Schnabel) is dat iedere leerling een vaste basis van kennis en vaardigheden nodig heeft om in de maatschappij te kunnen functioneren. De competenties die leerlingen moeten ontwikkelen worden aangeduid als
21e eeuwse competenties of vaardigheden.
De Commissie Schnabel adviseert daarbij ook nadrukkelijk om binnen het onderwijs meer aandacht te geven aan persoonlijke ontwikkeling, praktijkgericht leren en burgerschap.

Observaties

De Wetenschapswinkel van Wageningen UR werkte in haar onderzoek met observaties van leerkrachten, die zijn vastgelegd in een app. Verwachte en onverwachte situaties kunnen zo gemakkelijk binnen de context worden geregistreerd. De observaties bleken een geschikte ingang voor een gesprek over de 21e eeuwse competenties in het algemeen, en voor de kwaliteiten en uitdagingen van de leerling.

Nieuw model

Om binnen de in de onderwijswereld aanwezige indelingen van competenties een focus te kiezen, is een nieuw model ontwikkeld met in totaal tien competenties. Dit model bestaat uit vijf clusters met een ‘houding’, ‘gedrag’ en ‘reflectie’ aspect: persoonlijke verantwoordelijkheid; manier van werken; manier van denken; informatie, media en technologie, en burgerschap.

Zichtbaar maken

Ook op andere scholen bestaat de behoefte om leeropbrengsten ten aanzien van 21e eeuwse competenties zichtbaar te maken. Docenten hebben behoefte aan concrete handvaten, zoals professionalisering, lesmateriaal en goede praktijkvoorbeelden. Zodat ze bijvoorbeeld ook leerlingen kunnen begeleiden bij de ontwikkeling van competenties.

Rapport

Op vrijdag 5 februari om 16.00 uur worden de resultaten van het onderzoek, gepresenteerd aan de directeur van De Vallei in Impulse op de Wageningen Campus.