Publications

Rapportage "Effect EM Velden op bomen"

Lammeren, A.A.M. van

Summary

Bomen in stedelijke omgeving vertonen de laatste jaren een toenemend aantal aantastingen zoals scheuren, knobbels, verkleuringen en diverse vormen van afsterving van weefsel. In een poging de oorzaak te achterhalen van deze aantastingen, is nagegaan of biotische factoren een rol spelen. Dat is tot nu toe ondanks veel onderzoek niet aangetoond. Onbekende boomaantastingen Gemeente Alphen aan den Rijn heeft zich vanaf 2007 ingezet de oorzaak en effecten van onbekende boomaantastingen onder de aandacht te brengen van gemeenten, de groenbranche en de overheid. Zij gaf in de periode 2007 – 2010 Wageningen Universiteit en Research Centre (WUR) en de Plantenziektekundige Dienst opdrachten onderzoek te doen naar het verschijnsel. Nadat geen oorzaak kon worden gevonden gaf zij in 2010 opdracht aan WUR onderzoek te doen naar de effecten van hoogfrequente elektromagnetische velden. Ook ontstond er vanuit de groenbranche behoefte te weten waardoor de schade veroorzaakt wordt. Omdat in de stedelijke omgeving in toenemende mate sprake is van elektromagnetische (EM-) velden en in stedelijke omgeving boomaantastingen met toenemende frequentie voorkomen, zou het kunnen zijn dat de aantastingen veroorzaakt worden door de EM-velden. Er is op dit moment geen sterk wetenschappelijk bewijs van grootschalige experimenten voor een effect van EM-straling, zoals gebruikt voor telecommunicatie, op levende organismen. Het onderzoeksresultaat uit 2010 gaf evenwel aanleiding meer onderzoek te doen naar de effecten van hoogfrequente elektromagnetische velden op bomen. Er is daarom bij het Productschap Tuinbouw (PT) een projectaanvraag ingediend met als doel in een periode van 2 jaar te achterhalen of en zo ja, in welke mate EM-velden effect hebben op essen. Deze rapportage omvat een omschrijving van de experimentele opzet en de resultaten van de periode 2010-2012. Dit project is in 2010 gefinancierd door de opdrachtgever Gemeente Alphen aan den Rijn en in de periode 2011-2012 deels gefinancierd door de Gemeente Alphen aan den Rijn en deels door het Productschap Tuinbouw. Vraagstelling Hebben EM-velden een effect op bomen en hebben EM-velden effect op het functioneren van bomen op een wijze dat het vastgesteld kan worden aan facetten als bladontwikkeling, bladvorm, bladhoeveelheid, bladkwaliteit en de groei van stam en takken in lengte en dikte?