Nieuws

Lightproducten worden niet minder lekker na herhaalde consumptie

Gepubliceerd op
5 december 2013

Worden lightproducten minder lekker na herhaalde blootstelling? Of krijgt het lichaam langzaam aan door dat er minder calorieën in zitten, en worden ze daarom minder aangenaam? Een onderzoeksteam van Wageningen University bestudeerde in samenwerking met zuivelcoöperatie FrieslandCampina de belonende werking van suikerloze en normale ontbijtdrankjes. Zij concluderen dat lightproducten ook na herhaalde blootstelling even lekker blijven. In het wetenschappelijke tijdschrift Plos One on line van 4 december doen zij verslag.

Wat gebeurt er wanneer de suiker uit een voedingsmiddel wordt vervangen door een voedingsstof zonder calorieën, zoals in lightproducten? Blijven we het product dan nog wel lekker vinden? Of ‘leert’ het lichaam dat een product zonder échte suikers minder verzadigt; en is het daarom minder aantrekkelijk? En maakt het nog uit in welk product de suiker wordt vervangen? Deze vragen zijn onderwerp van een omvangrijke studie waaraan veertig studenten deelnamen.

3T Magnetic Resonance Imaging

De studenten consumeerden vier weken lang elke ochtend als ontbijt een drankje dat wel of geen suiker bevatte, maar qua smaak identiek was. Dit waren óf yoghurtdranken óf frisdranken. Voor en na deze vier weken testten de onderzoekers hoe lekker de drankjes gevonden werden. Van de proefpersonen werd ook een hersenscan gemaakt met de MRI-apparatuur in Ziekenhuis Gelderse Vallei die in 2011 is geïnstalleerd. In deze eerste studie met de nieuwe faciliteit konden de onderzoekers de drankjes toedienen aan de proefpersonen die in de MRI liggen en de respons in de hersenen direct meten.

Na vier weken constateerde het onderzoeksteam geen verandering in de voorkeur voor één van beide dranken. De drankjes werden door de proefpersonen even lekker gevonden als bij aanvang van de studie. Ook de MRI-resultaten lieten zien dat de hersenen niet anders gingen reageren op de suikervrije drankjes (de ‘light’ versies) na de 4 weken. Maar er was een belangrijk verschil. De deelnemers vonden dat de yoghurtdrankjes meer verzadigden, ook al was de energiewaarde gelijk aan die van de frisdrank.

De onderzoekers vinden een verklaring hiervoor in het feit dat wij van kinds af aan ervaren dat zuivelachtige drankjes meer verzadigen dan even zoete sappen. Het lichaam ‘weet’ dat. Een dikkere drank ervaren mensen als verzadigender op basis van kennis, en niet omdat dit per se op dat moment zo is. “Ons lichaam werkt met de kennis uit het verleden”, licht onderzoekster Sanne Griffioen-Roose toe. Of we producten in ons vroege leven al dan niet hebben leren waarderen hangt nauw samen met de inhoud – we houden bijvoorbeeld van producten waar veel suiker in zit. Deze levensmiddelen werken verzadigend. Het lijkt er dus op dat de belonende waarde van een drank vooral afhangt van wat we allemaal al hebben geleerd over dit product tijdens ons leven, zoals zuivel geeft energie. En dat leer je niet zomaar af.

MRI

Voor dit onderzoek is gebruik gemaakt van de 3T MRI faciliteit van CAT-AgroFood, waarmee de respons op prikkels (een smaak bijvoorbeeld) direct in de hersenen is te volgen. CAT-AgroFood is een onderdeel van Wageningen UR dat investeert in geavanceerde onderzoeksfaciliteiten en deze toegankelijk maakt voor onderzoekers van universiteiten, bedrijven en kennisinstellingen. Ruim twee jaar geleden is de 3T MRI als eerste apparatuurinvestering van CAT-AgroFood in gebruik genomen.