Afval: een schat aan grondstoffen voor materialen

Vezels in hamburgerdoosjes, zetmeel uit aardappelschillen en polyester vezels uit gerecyclede PET-flessen: afval herbergt een schat aan waardevolle grondstoffen. Maar hoe zet je deze om naar hoogwaardige materialen als kunststoffen, vezels en bouwmaterialen?

  • shutterstock_270895094.jpg







Wageningen Food & Biobased Research onderzoekt welke componenten er in ons afval zitten en hoe deze geschikt te maken zijn voor hergebruik. Met deze inzichten kunnen partijen in de hele waardeketen – afval- en materiaalverwerkers, overheden en fabrikanten van consumentenproducten – handen en voeten geven aan de circulaire economie. Volgens ons kan de circulaire economie de komende decennia sterk groeien, door te werken aan vier belangrijke pijlers:

  • Materialen moeten zo ontworpen worden dat ze met beschikbare inzamel en verwerkingsprocessen gerecycled kunnen worden
  • Bij inzameling van afval is het belangrijk stoffen echt goed gescheiden te houden of achteraf te scheiden. Dit begint al bij het labelen van producten en consumentenvoorlichting: hoe beter de informatievoorziening, hoe beter –in principe- de scheiding.
  • Stoorstoffen uit rest- en afvalproducten moeten zo goed mogelijk afgescheiden worden van het hoofdproduct, zodat met schoon recyclaat nieuwe, kwalitatief goede nieuwe producten gemaakt kunnen worden.
  • Iedere rest- en afvalstroom heeft eigen, unieke functionaliteiten die we zo goed mogelijk moeten behouden in het hergebruiksproces.

In Wageningen willen we de komende jaren daarom nog meer onderzoek doen naar het afval dat we als maatschappij genereren en naar de vraag hoe we dit zo goed mogelijk kunnen scheiden en opschonen tot fracties waar we nieuwe materialen en producten van kunnen maken. Zo laten we bedrijven, overheid en burgers zien dat afval een schat aan mogelijkheden biedt.

Waarom een circulaire economie?

De roep om een circulaire economie wordt groter en groter. Steeds meer partijen – politici, onderzoekers, bedrijven maar ook ‘gewone’ burgers – realiseren zich dat hergebruik van producten en terugwinnen van grondstoffen van groot belang is voor onszelf en de planeet waarop we leven. De wereldbevolking groeit gestaag, grondstoffen worden schaars en de gevolgen van klimaatverandering door het gebruik van fossiele grondstoffen worden steeds zichtbaarder.

Als we afgedankte materialen opnieuw gebruiken, hebben we minder nieuwe grondstoffen nodig, en daarmee minder energie voor de productie van materialen. Daarmee daalt de uitstoot van broeikasgassen. We hebben dan ook minder landbouwgrond nodig voor de productie van bijvoorbeeld hout of katoen. Daardoor blijft er meer ruimte over voor de teelt van voedselgewassen of het houden van vee. Een belangrijke voorwaarde is wel dat je materialen uit afval daadwerkelijk hoogwaardig in kan zetten én dat de ecologische voetafdruk van deze materialen daadwerkelijk lager is. Het moet minder grondstoffen en energie kosten om te recyclen, dan het kost om nieuwe materialen te maken.