Jaarrond vissen in de Waddenzee voor nieuwe kennis over afnemende visbestanden

Nieuws

Jaarrond vissen in de Waddenzee voor nieuwe kennis over afnemende visbestanden

Gepubliceerd op
31 maart 2020

De visfauna van de Waddenzee staat onder druk en loopt al decennia achteruit. Dat signaal komt zowel uit het jaarlijkse Waddenzeebrede onderzoek (Demersal Fish Survey) van Wageningen Marine Research als uit de vismonitoringsfuik van het NIOZ aan de zuidkant van Texel. Koudbloedige dieren zoals vissen zijn gevoelig voor temperatuur, en door klimaatverandering trekken ze misschien eerder of juist later de Waddenzee in of uit.

De Demersal Fish Survey vindt altijd in september plaats. Om de veranderingen in de visfauna goed te kunnen duiden, is het belangrijk meer te weten over de fenologie; het jaarlijkse ritme van terugkerende gebeurtenissen in de natuur. Welke soorten maken in welke periode van het jaar gebruik van de Waddenzee, en zijn daar verschuivingen waarneembaar?

Monitoringsprogramma met de Krukel gestart om jaarrond te vissen

Om meer kennis op te doen over de veranderde visfauna startte Wageningen Marine Research in 2019 in samenwerking met de bemanning van de Krukel, een onderzoeksschip van het ministerie van LNV, met een driejarig monitoringsprogramma. De onderzoekers besteden elke maand één dag aan het bemonsteren van vis tussen Lauwersoog en Schiermonnikoog in de Waddenzee. Dat gebeurt op zes plekken die ook tijdens de Demersal Fish Survey worden bevist. Zo kunnen zij de veranderingen door het jaar heen vastleggen. Na een jaar meten komen naast verwachte patronen ook nieuwe ontwikkelingen naar boven. Zo blijkt schar vooral in de winter aanwezig te zijn en worden van schol alleen nog de nuljarigen gezien, maar wel het hele jaar door. Aan het eind van 2020 worden in samenwerking met het NIOZ de resultaten vergeleken met een oude jaarrondopname uit de jaren '60.

Bemonstering van vis op de Krukel. Credits: Ingrid Tulp
Bemonstering van vis op de Krukel. Credits: Ingrid Tulp

Wat is de Demersal Fish Survey?

De Nederlandse Demersal Fish Survey is onderdeel van een internationaal (met België en Duitsland) gecoördineerde monitoring van kustwateren en estuaria van de zuidelijke Noordzee. De monsters worden genomen met een boomkor, waarvan de optuiging vergelijkbaar is met de vistuigen die worden gebruikt in de garnalenvisserij. Op vaste locaties wordt iedere septembermaand een kwartier gevist. De vangst wordt gesorteerd, lengtes van de vissen en garnalen worden gemeten. Van krabben, zeesterren en ander bodemleven worden de aantallen per soort geteld.

Onderzoeksschip de Krukel van LNV. Credits: Ingrid Tulp
Onderzoeksschip de Krukel van LNV. Credits: Ingrid Tulp