Agrifoodmonitor 2012 -2018

Project

Agrifoodmonitor 2012-2018

Nederlanders zijn vrij positief over de landbouw- en voedselsector. Echter, in vijf van de zeven onderzochte sectoren daalt de waardering sinds 2012. Belangrijkste oorzaak: we voelen ons minder betrokken bij de sector en hoe meer mensen zich verbonden voelen, des te positiever is hun beeld. De onderzoekers adviseren de agri & foodsector om interactie tussen boer en publiek te stimuleren en zich sterker te associëren met voedsel om deze dalende trend tegen te gaan. Ook adviseren ze het vertrouwen in de samenwerking tussen schakels in de voedselketen te versterken door de transparantie te vergroten.

Tuinbouw, akkerbouw en Agri & Food-sector in z'n geheel worden in 2018 het meest positief beoordeeld. De waardering van deze sectoren is vergelijkbaar met referentiesectoren zoals horeca en huishoudelijke apparatuur. De varkens- en pluimveehouderij scoren het minst positief (vgl. chemische industrie en financiële dienstverlening). De waardering voor de melkveehouderij, supermarkten en voedingsmiddelenindustrie liggen hier tussenin.

Betrokkenheid, Reputatie en Vertrouwen

Betrokkenheid is de belangrijkste factor voor waardering van de landbouw- en voedselsector. Daarna volgt Reputatie en tenslotte is het Vertrouwen in Samenwerking tussen schakels in de keten en Vertrouwen in Voedselveiligheid van belang.

Sinds 2012 zien de onderzoekers een dalende trend in de factoren Betrokkenheid en Vertrouwen in Samenwerking. Reputatie laat een stijgende trend zien voor de gehele sector. Vertrouwen in Voedselveiligheid nam tot 2016 af maar is in 2018 weer iets toegenomen.

'Egocentrische waarden' belangrijker dan duurzaamheid

Nederlanders hechten vooral waarde aan de smaak, veiligheid, betaalbaarheid en gezondheid van het voedsel dat ze eten. Deze zogenaamde egocentrische waarden vinden ze belangrijker dan duurzaamheidswaarden als diervriendelijk, milieuvriendelijk of rechtvaardig. Onderaan de lijst staan waarden als traditie of voedsel uit de regio. Het merk van het voedsel vinden ze het minst belangrijk.

Hoe belangrijker mensen diervriendelijkheid en milieuvriendelijkheid vinden, hoe minder waardering ze in het algemeen hebben voor de agrosector.

Burger-consument

Als burger maken mensen andere afwegingen dan als consument. Als burger vinden we duurzame waarden als dierenwelzijn, rechtvaardigheid, transparantie en het tegengaan van voedselverspilling belangrijker dan als consument. Willen we mensen stimuleren duurzame keuze te maken, dan is het raadzaam ze aan te spreken op hun rol als burger.

Vragen we respondenten om de rol van waarden in de productie, dan vinden mensen natuurlijkheid belangrijker, terwijl ze gezondheid en gemak belangrijker vinden als het om consumptie gaat. Jongeren tot 38 jaar hechten over het algemeen minder belang aan voedselwaarden. Ouderen hebben meer waardering voor de primaire landbouwproductie.

Overheidsbeleid

Nederlanders associëren beleid van de overheid vooral met voedselwaarden als bijvoorbeeld voedselveiligheid, versheid, kwaliteit en keurmerken. Ze denken minder aan de overheid bij waarden als innovatie, regionaal, verbinding boer en burger, merken, voedselverspilling en betaalbaarheid. De waarden die mensen belangrijk vinden bij het voedsel dat zij kopen, zijn niet altijd de waarden zijn die zij associëren met beleid.

Achtergrond

De Agrifoodmonitor is een project van Wageningen Economic Research in opdracht van de Topsector Agri & Food. Steekproefsgewijs worden ruim 3.000 Nederlanders gevraagd naar hun perceptie van Agri & Food door middel van enquêtes. De enquêtevragen hebben niet alleen betrekking op de Agri & Food-sector als geheel, maar ook op afzonderlijke subsectoren (zoals akkerbouw, melkveehouderij en supermarkten) en referentiesectoren ter vergelijking (zoals horeca en auto-industrie). Op basis van de resultaten kan de maatschappelijke houding ten opzichte van de Agri & Food-sector worden verbeterd. De Agrifoodmonitor is voor het eerst uitgevoerd in 2012 en wordt elke twee jaar herhaald.