Effecten MPAs op visserij

Project

Effecten MPAs op visserij

Op het NCP liggen een aantal Natura 2000 gebieden, waarvoor momenteel beheersmaatregelen worden ontwikkeld. In veel van deze gebieden wordt een visserij-zonering aangebracht. Dat wil zeggen dat in bepaalde (deel)gebieden, specifieke vormen (of alle vormen) van visserij worden uitgesloten. De grondslag van deze maatregel is de verwachting dat door sluiting de door (bodem-) visserij aangetaste natuur zich kan herstellen.

In de praktijk zijn de gesloten gebieden vaak erg klein. Dit staat op gespannen voet met een overdaad aan bewijs in de literatuur dat de mate van herstel in gesloten gebieden in belangrijke mate bepaald wordt door de grootte van het gebied. Uit oogpunt van natuurherstel en bescherming is het zinvoller een beperkt aantal, maar grotere gebieden te sluiten. Tegelijk moet rekening worden gehouden met de gevolgen van sluiting voor de visserij. Momenteel gebeurt dat door de zonering binnen de Natura 2000 gebieden te ontwikkelen in overleg met de visserijsector. Dit leidt vaak tot een fragmentatie van het te sluiten gebied in meerdere, kleinere deelgebieden, wat de effectiviteit van de sluiting voor natuurherstel aantast.

Onderzoek

Er is veel onderzoek gedaan naar de functie van gesloten gebieden als visserij-beheer maatregel. De voornaamste conclusies van dit werk zijn a. dat gesloten gebieden een goede manier kunnen zijn om overbeviste bestanden te helpen herstellen, en b. dat vispopulaties in gesloten gebieden in principe een bron van vis kunnen zijn voor de omliggende, beviste gebieden. Deze export van vis uit onbevist gebied zal niet snel leiden tot een hogere totale vangst als gevolg van gebiedssluiting, maar kan wel een buffer vormen voor de beviste populatie, en zo het risico op overbevissing verkleinen. Vanwege de uitwisseling van vis tussen gesloten en open gebieden, zal sluiting van een bepaalde fractie van het beviste gebied niet leiden tot een evenredige afname van de vangst. Zeker niet als de visserij-inspanning uit het gesloten gebied na sluiting elders wordt ingezet.

Gevolgen

De visserij claimt dat het sluiten van de aangewezen gebieden zal leiden tot minder visvangst en derhalve tot verminderde opbrengst. Maar het is de vraag in hoeverre dit terecht is in een periode waarin het aantal vissersschepen de laatste 15 jaar met 30% is afgenomen en waarin het scholbestand op het hoogste punt is sinds de bestandmetingen werden gestart. Daarbij zijn de meeste huidige doelsoorten van de visserij niet afhankelijk van de aangewezen beschermde gebieden en zullen die zich ook verplaatsen naar de open gebieden waar ze vangbaar blijven.

Publicaties