Project

Evaluatie investeren in nieuwe natuur

Bedrijven van bedrijventerrein De Beukenlaan in Renkum zijn verplaatst en het terrein is anders ingericht om de ecologische verbinding tussen de Veluwe en de Uiterwaarden van de Rijn te bevorderen. In dit project wordt onderzocht in hoeverre deze ontwikkelingen al resultaat hebben.

Doelstelling

Het bedrijventerrein De Beukenlaan in Renkum lag jarenlang ingeklemd tussen een natuurgebied en de bebouwde kom. Het blokkeerde de ecologische verbinding tussen de Veluwe en uiterwaarden van de Rijn.

De locatie voldeed niet meer aan de eisen voor bedrijfsmatige exploitatie en moest worden herontwikkeld. In een haalbaarheidsonderzoek van het Rijk en de provincie Gelderland werd bekeken of de bedrijven konden worden verplaatst en de bestemming kon worden gewijzigd in natuur waardoor de ecologische verbinding gerealiseerd zou kunnen worden en het beekdal hersteld, een win-winsituatie. Op basis van de resultaten van een haalbaarheidsstudie (Vreke en Mansfeld, 2000) stemde de gemeenteraad in 2001 in mits de financiering werd geregeld en er geen werkgelegenheid verloren zou gaan.

Het plan is in de tussentijd tot uitvoering gebracht. Het twaalf hectare tellende terrein en de bedrijfsgebouwen zijn aangekocht. Alle negentien bedrijven zijn verplaatst (of vertrokken of gestopt), de vrijgekomen gebouwen zijn gesloopt en de gronden gesaneerd. Er is een start gemaakt met de herinrichting van het terrein voor natuurontwikkeling. De combinatie van bedrijfsverplaatsing en natuurontwikkeling is uniek en  innovatief.  

Doel van dit project is om inzichtelijk maken in hoeverre deze ontwikkelingen (win-situaties) zich voordoen of al hebben gedaan ten aanzien van  bedrijven, ecologie en leefomgeving. Daarnaast om deze waarde te concretiseren en te onderzoekn of de gestelde doelen gehaald zijn of kunen worden en wat de wisselwerking is tussen de sectoren door de verandering. De evaluatie biedt de basis voor een methodiekontwikkeling voor systeemevaluatie.

Beoogd resultaat

Dit project geeft een beeld van de effectiviteit van de investering. De investering en de effectiviteit zijn daarbij niet eenduidig. Het gaat om people, planet, profit en proces. Resultaten en methodiek geven aanknopingspunten voor opzet en besluitvorming voor vergelijkbare projecten in de toekomst. Ze laten zien hoe verweving van ecologie, bedrijven en leefomgeving een rol kan spelen en hoe waarden kunnen worden aangetoond. De evaluatie biedt de basis voor een methodiekontwikkeling voor systeemevaluatie.

Werkwijze

Binnen het onderzoek staan de volgende vragen centraal:

  • Bedrijven: wat is de huidige economische situatie van de verhuisde bedrijven? Alle verhuisde (en gestopte) bedrijven zullen worden benaderd voor een evaluerend gesprek aan de hand van een gestructureerde vragenlijst.
  • Ecologie: wat is de huidige en potentiele ecologische waarde van het her in te richten Beekdal? Welke werkzaamheden moeten het gebied de fysieke randvoorwaarden geven voor ecologische verbinding en voor het beekherstel?
  • Leefomgeving: wat is de huidige en potentiele recreatieve waarde van het her in te richten Beekdal? Wat is het aantal te verwachten recreanten en wat is het effect op de recreatiesector?
  • Inwoners & recreanten: wat is de invloed van de herinrichting op huizenprijzen bij het Renkums Beekdal?

Bij deze evalutie wordt gekeken naar een ontwikkeling die nog gaande is. De evaluatie richt zich dus op wat er al is veranderd (bijvoorbeeld verplaatste bedrijven) en wat er nog veranderen gaat (bijvoorbeeld natuurontwikkeling) en de te verwachten invloeden daarvan (bijvoorbeeld recreatie).

Na een verdere afstemming met de drie opdrachtgevers volgt een literatuur-/documentanalyse, beginnend met de multicriteria- en procesanalyse die zijn gemaakt voor het haalbaarheidsonderzoek in 2000. Vervolgens wordt er een analysekader gemaakt t.b.v. de verschillende 'evaluaties' (evaluatie bedrijven, ecologie en leefomgeving) en de mogelijke interactie tussen de sectoren.

Planning: plan van aanpak ( jan): vaststelling plan van aanpak (feb): literatuuranalyse en opzetten analysekader (mrt): opzetten en afstemmen vragenlijst (april/mei): gesprekken met bedrijven en sectoranalyse (zomer/herfst): recreatieve analyse en ecologische analyse (herfst): analyse van resultaten en rapportage.