tomaten

Project

Gezonde Tomaat

Groenten en fruit worden gezien als gezond voor de mens. Het is echter nog zeer onduidelijk welke stoffen, of combinaties van stoffen, verantwoordelijk zijn voor de gezonde werking van groenten en fruit. Testen hiervan bij mensen is moeilijk omdat het vaak gaat om langetermijneffecten gaat.

Tomaat wordt gezien als een goede bron van bioactieve stoffen, zoals lycopeen, quercetine en vitamine C. Er is echter veel variatie in de niveaus van deze stoffen binnen het tomaten germplasm. Deze variatie kan gebruikt worden om te onderzoeken welke (combinaties van) metabolieten verantwoordelijk zijn voor de biologische activiteit van tomaten in humane reporter cellijnen.

Doelstelling

Doel van het project is het identificeren van (combinaties van) gezondheidsbevorderende bioactieve stoffen in de tomaat, door het koppelen van metaboliet profielen in tomaat extracten aan biologische activiteit in humane reporter cellijnen, die model staan als markers voor chronische ziekten als kanker, hart- en vaatziekten en diabetes.

Aanpak en tijdspad

Tomaat is een goede bron van bioactieve stoffen, zoals bijv. lycopeen, quercetine en vitamine C. Er is echter veel variatie in de niveaus van deze stoffen binnen het tomaten germplasm. Deze variatie wordt gebruikt om te onderzoeken welke (combinaties van) metabolieten verantwoordelijk zijn voor de biologische activiteit van tomaten in reporter cellijnen. In dit project zijn de volgende activiteiten uitgevoerd:

  • Metabolomics analyse van tomaten extracten verkregen uit 97 verschillende tomaten variëteiten. Deze variëteiten vertegenwoordigen de diversiteit in tomaat.
  • Screenen van de biologische activiteit van deze extracten in reporter cellijnen die voorspellend zijn voor chronische ziekten
  • Koppeling van metaboliet profielen aan biologische activiteit: identificatie van (combinaties van) metabolieten die een gezondheids effect bewerkstelligen. 
  • Bepaling van de biologische activiteit van verschillende vetzuren en tomaat flavonoïden en carotenoïden in de PPARγ2 CALUX reporter cellijn

Resultaten

De 97 tomaten variëteiten zijn enzymatisch gehydrolyseerd en getest in de EpRE-LUX assay op hun vermogen om EpRE gemedieerde genexpressie te stimuleren. Een zichtbaar verschil tussen de variëteiten in vermogen om EpRE-gemedieerde genexpressie te stimuleren is geconstateerd. Metaboliet profielen van dezelfde tomaat extracten zijn verkregen met LC-MS. Meer dan 300 verschillende metabolieten zijn hiermee gedetecteerd. Met behulp van 9 verschillende statistische analyses is er gezocht naar correlaties tussen de metaboliet profielen en EpRE-gemedieerde gen inductie. Flavonoïden blijken de beste correlatie te geven met EpRE-gemedieerde gen inductie. Om een bevestiging te krijgen dat het inderdaad flavonoïden zijn die een belangrijke rol spelen bij de inductie van EpRE-gemedieerde gen expressie door tomaat, zijn er extracten van tomaten schil (flavonoïden accumuleren in de schil van tomaten) en vlees en een transgene tomaat met verhoogd flavonoïde gehalte en zijn wild type getest, in EpRE-lux assay. Deze extracten laten duidelijk zien dat in vergelijkbare metabolische achtergronden een verhoogd flavonoïden gehalte ook leid tot verhoogde EpRE-gemedieerde gen expressie  en dus kunnen we concluderen dat flavonoïden een duidelijk een rol spelen in EpRE-gemedieerde gen expressie.

Publicaties