Project

TIMTRACE

De vraag naar hardhout als hoogwaardig en natuurlijk bouwproduct neemt toe, maar een duurzame aanvoer ervan vereist zowel een duurzaam bosbeheer als een goed gereguleerde handel. Certificeringssystemen, zoals FSC, vormen een essentieel instrument voor het stimuleren van beide aspecten. Helaas is vervalsing van certificaten op dit moment aan de orde van de dag. Naar schatting 50% van het tropische hout dat op de Europese markt wordt verhandeld is van illegale herkomst, en komt vaak uit andere gebieden dan in de handelsdocumenten wordt aangegeven. Deze situatie bedreigd niet alleen de lokale biodiversiteit, maar ondermijnt ook de mogelijkheden die moderne bosbeheerstechnieken bieden voor duurzaam gebruik van waardevolle forest (genetic) resources.

Naar schatting is momenteel zon 50% van het tropisch hardhout op de Europese markt van illegale herkomst. Nieuwe Europese wetgeving heeft als doel deze illegale markt in te perken. Echter, een goede implementatie van deze wetgeving, en handhaving door de douane op nationaal niveau, vereist nieuwe tools die beter in staat zijn om snel te verifiëren of hout inderdaad afkomstig is van de locatie die op handels- en transportdocumenten is aangegeven. Brondetectie op basis van DNA-analyses is daarvoor potentieel zeer geschikt, maar methoden voor dit doeleinde staan momenteel nog in de kinderschoenen: DNA extractie uit kernhout en bewerkt hout is vaak een lastige opgave, en bovendien is voor een goede bronherkenning een betrouwbare en voldoende onderscheidende referentie-dataset nodig met DNA-karakteristieken van de verschillende mogelijke brongebieden.

Het doel van dit project is te proberen een proof-of-principle te leveren voor DNA-gebaseerde brondetectie van tropisch hardhout, op basis van een economisch relevante doelsoort. Voor deze soort zal geprobeerd worden DNA te extraheren uit monsters van toenemende complexiteit, en DNA-profielen te genereren op basis van microsatelliet-merkers. Vervolgens zal geprobeerd worden individuele referentie-profielen te genereren voor bomen uit meerdere brongebieden met verschillende tussenliggende geografische afstanden, om te bekijken in hoeverre voldoende genetische verschillen aanwezig zijn tussen brongebieden. Als dat het geval blijkt, zal de methode worden uitgetest op een kleine set monsters van geanonimiseerde oorsprong.

Dit project zal resulteren in een eerste evaluatie van de potentie en efficiëntie van brondetectie van tropisch hardhout op basis van DNA. Het project zal worden uitgevoerd in nauwe samenwerking met EU ERC project TIMTRACE en STW project Tracing tropical timber, waarin ook andere methoden voor brondetectie van tropisch hardhout worden uitgetest, gebruik makend van bijvoorbeeld jaarringen en stabiele isotopen. De resultaten van onze DNA-tests zullen worden vergeleken met deze alternatieve methoden.

Publicaties