Project

Tripsresistentie in prei

Trips is een jaarlijks terugkerend probleem in de biologische en gangbare preiteelt. Veredeling op resistentie tegen trips is dan ook al jaren het belangrijkste doel in de preiveredeling. De schade is zichtbaar in de vorm van zilvergrijze vlekjes op de bladeren. Om te voorkomen dat de kwaliteit van de prei omlaag gaat als gevolg van tripsaantasting zullen gangbare tuinders het gewas meerdere keren gedurende het seizoen bespuiten, wat ongewenst is voor mens en milieu. Biologische tuinders hebben geen mogelijkheid om in te grijpen en kunnen hun product bij ernstige aantasting alleen tweede klas afzetten.

Resistentie tegen trips komt niet of nauwelijks voor in cultuurprei, maar is wel gevonden in wilde verwanten die niet of nauwelijks kruisbaar zijn met prei. Daarom zijn we op zoek naar soorten die als brug kunnen fungeren tussen prei en de resistente wilde soorten om op die manier de resistentie in te kruisen in cultuurmateriaal.

De afgelopen jaren zijn bij genenbanken diverse Allium-soorten opgevraagd. In  samenwerking met de bedrijven is in 2016 van elke soort één accessie gekozen voor het vaststellen van het ploïdie-niveau. Daarnaast is van vrijwel alle accessies ook het DNA-gehalte vastgesteld. Zowel tussen als binnen Allium-soorten blijken diploïde en tetraploïde planten voor te komen, maar ook planten met hiervan afwijkende ploïdie-niveaus.  Het aantal chromosomen en het DNA-gehalte is niet altijd met elkaar gecorreleerd. Om meer zicht te krijgen op de mogelijkheid om soorten te kunnen kruisen en soorten te identificeren, die mogelijk als brugsoort kunnen fungeren, is er een verwantschapsanalyse gemaakt. Uit deze analyse blijkt dat niet alle accessies van een bepaalde soort nauw verwant zijn.

Daarnaast is de mate van tripsschade vastgesteld in planten in het veld en in een gaaskooi. Er zijn diverse wilde soorten gevonden met een hoge tot zeer hoge resistentie tegen trips. In 2017 is een aantal planten van de resistente, tetraploïde soorten in een petrischaaltest getest op hun resistentie tegen trips. De meest resistente planten zijn gebruikt voor kruisingen.  Nakomelingen worden in 2018 onderzocht om na te gaan of dit kruisingsproducten zijn. In 2019 kunnen deze nakomelingen getest worden of ze resistent zijn tegen trips.  Een eerder verkregen kruisingsproduct tussen prei en een wilde soort bleek volledig resistent te zijn tegen trips. Getracht is om deze planten terug te kruisen met prei. Nakomelingen hieruit worden ook in 2018 verder onderzocht. 

Publicaties