appels in boomgaard

Project

Verbeteren keten biologisch fruit

De vraag naar biologisch fruit en biologische wijn neemt toe. Maar de kwaliteit van diverse vruchten is nog niet optimaal. Praktijkonderzoek Plant & Omgeving onderzoekt de kansen voor vier nieuwe duurzame grootfruitrassen (appel en peer), ziekteresistent kleinfruit en kwaliteitsverbetering van biologische wijn.

Doelstellingen

Mogelijke knelpunten oplossen bij de biologische fruitteelt en daardoor de groei ervan stimuleren.

Plan van aanpak

Bij appel en peer richt het onderzoek zich op vier nieuwe grootfruitrassen (appelrassen Natyra en PRI-131 en perenrassen Xenia en Elliot/Selena) om praktijkintroductie mogelijk te maken. Voor bessen, frambozen en bramen is het doel minder afhankelijkheid van gewasbeschermingsmiddelen.  Groei van de Nederlandse biologische en gangbare wijnketen en verder verduurzamen daarvan.

Resultaten 2012

Het appelras Natyra vertoont een positief effect op de groei door bemesting. Handbestuiving bij PRI 131, sierbestuiver Everest en Topaz waren allen goed; het minst bij Topaz, waarvan het stuifmeel niet vitaal leek.
Voor appelras PRI 131 is de nectria (vruchtboomkanker)-toets ingezet door infecteren met kankervrij enthout; waarneming infectie in 2013.
Bij perenras Elliot/Selena is een pluktijdstipproef uitgevoerd met drie pluktijdstipmomenten op bomen van de oude Inova-Pilot te Randwijk. Bij de eerste twee pluktijdstippen was er nog nauwelijks vruchtval waar te nemen; bij de derde daarentegen wel. De vruchten komen in januari 2013 uit de koeling voor kwaliteitswaarnemingen voor en na uitstallen.

 Uitzetten van de watervoorziening via druppelaars vanaf 1 augustus had geen effect op de vruchtval. Bij mesten met kippemestkorrels (0 – 90 kg N/ha) zes weken voor de pluk resulteerde in significant hogere val na stikstofbemesting

Voor perenras Xenia is een proef met verschillende onderstammen is ingezet (selectie onderstammen zonder problemen met onverenigbaarheid) en onderzoek naar een biochemische toets om onverenigbaarheid te voorspellen is gestart met het ontwikkelen van een analytische methode voor de betreffende stoffen (afronding in 2013). De strenge winter van 2011/2012 resulteerde in een algemene lage dracht. Daardoor moet het drachtregulatieonderzoek (bestuiving, snoei en dunning) in 2013 worden herhaald.

Algemeen

Bespuiting met biologisch fungicide kaliumbicarbonaat had geen negatief effect, bij zowel 10 als 20 graden Celsius, bij droog en nat blad, en was niet afhankelijk van de lengte van de bladnatperiode.
Een sterke relatie is gevonden tussen hoeveelheid blad en hoeveelheid schurft. Verschillen in behandelingen gevonden: podstalmest vertoonde sterkste afname hoeveelheid dood blad en daarna klaverbehandeling.

Beoogde eindresultaten

Eind 2013 zal bekeken moeten worden of de onderzoeksperiode van twee jaar genoeg is. Jaareffecten kunnen een rol spelen, waardoor mogelijk extra onderzoeksjaren nodig zijn.

Appels en peren

Knelpunten bij de productie van vier nieuwe grootfruitrassen (appelrassen Natyra en PRI-131 en perenrassen Xenia en Elliot/Selena) zijn opgelost en er zijn protocollen gemaakt voor de productie; of aantonen dat knelpunten niet kunnen worden opgelost en afraden van praktijkintroductie. Geslaagde praktijkintroductie van één of meerdere van bovenstaande rassen.
Bessen, frambozen en bramen
Protocollen voor de productie van biologisch houtig kleinfruit en residu-arm houtig kleinfruit.

Wijn

Protocollen voor productie van hoge kwaliteit ziektevrije wijndruiven en voor vinificatie van nieuwe in Nederland geteelde wijndruifrassen.