Nieuws

Huidige vogelgriep virus lijkt op virussen gevonden in Egypte, Kazachstan en Rusland

Gepubliceerd op
19 november 2020

Uit onderzoek van Wageningen Bioveterinary Research (WBVR) blijkt dat het 'nieuwe' HPAI H5N8-virus, dat in oktober 2020 werd gedetecteerd in Knobbelzwanen in Nederland, een gemeenschappelijke voorouder deelt met virussen die voor het laatst zijn gedetecteerd in Egypte in 2018-2019. Ook heeft het nieuwe H5N8-virus een vergelijkbare genetische samenstelling. De relatie tussen de virussen is door WBVR verder onderzocht. Het virus is opvallend genoeg niet direct gerelateerd aan de Europese H5N8-virussen die in de eerste helft van 2020 zijn gedetecteerd.

De genetische analyse van het huidige vogelgriepvirus in Nederland suggereert dat de voorouder van dit H5N8-virus sinds maart 2017 in Egypte circuleerde en daar in 2018-2019 uitbraken veroorzaakte. Vervolgens is het virus onopgemerkt gebleven totdat het in oktober 2020 in Nederland is gedetecteerd. Deze H5N8 introductie is niet gerelateerd aan uitbraken in Oost-Europa, Duitsland en Bulgarije eerder in 2020. Het lijkt ook onwaarschijnlijk dat het H5N8-virus sinds 2017 onopgemerkt in Nederland circuleerde in de wilde vogelpopulatie.

Aangezien Knobbelzwanen niet over lange afstanden migreren, is het virus mogelijk geïntroduceerd door andere watervogelsoorten die migreren van broedgebieden in Noord-Rusland naar overwinteringsplaatsen in Nederland. Er werden voorafgaand aan de vogeltrek in 2020 geen HPAI H5N8-virussen of sterfte bij wilde vogels uit dit broedgebied gemeld. Vanaf augustus2020 werden echter wel verschillende meldingen gedaan van HPAI H5N8-virussen bij wilde vogels en pluimvee in Zuid-Rusland en Noord-Kazachstan.

Genetische verwantschap

De sequenties van de virussen die in Rusland en Kazachstan werden gedetecteerd zijn recent bekend gemaakt en laten zien dat er ook een genetische verwantschap is tussen deze virussen en het HPAI H5N8 virus in Nederland. Van sommige watervogelsoorten, zoals Smient, Kuifeend en Witkopgans, is bekend dat ze in deze regio's van Rusland en Kazachstan verblijven en naar Nederland migreren om te overwinteren. De detectie van het HPAI H5N8-virus in een dood aangetroffen Smient dichtbij de locatie van de dode Knobbelzwanen suggereert dat deze vogelsoort het virus mogelijk in Nederland heeft geïntroduceerd. Inmiddels is het virus ook aangetoond in verschillende soorten ganzen, zoals Brand ganzen en Grauwe ganzen die ook vanuit broedgebieden in Rusland naar Nederland trekken.​