Lezing

Het Knagende Weten

Geloof is zo oud als de mensheid voorzover wij daar weet van hebben. Maar wat betekende het dat de wetenschap erbij kwam? Is de een tegengesteld aan de ander? Of juist een bevestiging ervan? Of een al dan niet welkome aanvulling erop? Of hebben de twee niets met elkaar van doen, en beslaan ze heel verschillende gebieden van het leven? Of levert wetenschap de definitieve bevestiging van een vermoeden (bij deze of gene al in vóórwetenschappelijke tijden wel opgekomen) dat geloof en bijgeloof uiteindelijk op hetzelfde neerkomen? [This lecture is in Dutch]

Organisator Studium Generale
Datum

wo 24 februari 2016 20:00 tot 22:00

Locatie Impulse, building number 115
Stippeneng 2
115
6708 WE Wageningen
+31 317-482828

Deze en nog heel wat meer standpunten over de verhouding tussen geloof en wetenschap hebben in de loop der tijd hun verdedigers en ook hun bestrijders gevonden. Prof. dr. H.F. Cohen  richt zich in zijn lezing  niet zozeer op de talloze debatten waartoe allerlei in beton gegoten, afgeronde standpunten aanleiding hebben gegeven, maar op persoonlijke stelling­namen, op zoektochten, op individuele beleving. Hij schetst de dilemma’s van enkele figuren (met name Galilei, Pascal, Newton, Kant; steeds met uitlopers naar het heden toe) die op bijzonder klemmende wijze een spannings­verhouding hebben ervaren. Er was de wetenschap, die ze dierbaar was, en waarvan ze hoe dan ook vonden dat ze er niet omheen konden. Maar er was ook een geloof, hoe ook omschreven, dat ze niet of niet helemaal wilden of konden of van zich­zelf mochten opgeven. Fervente godloochenaars of principiële wetenschapsbestrijders komen dus in de lezing niet aan bod — het gaat Cohen om personen die hun weten voelden knagen en voor dat knagen een uitweg zochten op een manier die zoekers ook vandaag de dag nog iets te zeggen zou kunnen hebben.

Prof. dr. H.F. Cohen is bijzonder hoogleraar in de Vergelijkende Geschiedenis van de Natuurwetenschap aan de Universiteit Utrecht (faculteit Geesteswetenschappen; Descartes Centre). In het Nederlands is hij onder meer de auteur van De herschepping van de wereld. Het ontstaan van de moderne natuurwetenschap (2007), van Isaac Newton en het ware weten (2010), en van een bijna voltooid boek dat onder de titel Het knagende weten komend najaar uitkomt bij dezelfde uitgever als de beide andere hier vermelde boeken: Prometheus te Amsterdam.