Promotie

Promotie Beatrijs Haverkamp

Hoe hoger je sociaal-economische positie, hoe langer je leeft. Hoogopgeleiden leven in Nederland gemiddeld 15 jaar langer in gezondheid dan mensen met een lage opleiding. Vrijwel iedere politieke partij beschouwt deze ongelijkheid in gezondheid als maatschappelijk onwenselijk. De verschillen zijn echter bijzonder hardnekkig en gezondheidsbeleid slaagt er niet in om ze effectief terug te dringen.

Organisatie Philosophy
Datum

vr 22 februari 2019 16:00

Locatie Aula, gebouwnummer 362
Generaal Foulkesweg 1
362
6703 BG Wageningen
0317-483592

Gezondheidsverschillen kunnen leiden tot maatschappelijke onrechtvaardigheid


Maar waarom zijn die verschillen eigenlijk problematisch – of zelfs onrechtvaardig? En op welke ongelijkheden zou beleid zich moeten richten? Deze politiek filosofische vragen stelt Beatrijs Haverkamp in haar proefschrift Philosophical investigations of socioeconomic health inequalities. Haverkamp analyseert verschillende rechtvaardigheidstheorieën en concludeert onder andere dat het niet zozeer de gezondheidsverschillen zelf zijn die problematisch zijn. Gezondheidsverschillen zijn vooral onrechtvaardig (a) wanneer zij het gevolg zijn van onrechtvaardige maatschappelijke structuren en (b) wanneer die verschillen zelf weer leiden tot maatschappelijke ongelijkheden. Vooral dat laatste is een heel nieuw element in het filosofisch debat, en het biedt ook nieuwe mogelijkheden om het onrecht van gezondheidsverschillen te verminderen.

Een duidelijk en bekend voorbeeld van zo’n maatschappelijke ongelijkheid die door gezondheidsverschillen wordt veroorzaakt is de pensioenvoorziening. Rijke mensen kunnen gemiddeld veel meer jaren van hun pensioen genieten dan armere groepen. Het blijkt erg lastig om de gezondheidsverschillen zelf terug te dringen, maar het onrecht dat er het gevolg van is kan wel degelijk worden verkleind door het pensioenstelsel aan te passen. Bijvoorbeeld door pensioenleeftijden af te stemmen op beroepsgroepen, of op het aantal gewerkte jaren.