Arte TV: Peter Smeets over voedselproductie in de stad

Onderzoeker Peter Smeets van Alterra komt aan het woord in de documentaire "Wie wird die Stadt satt?" die op 25 februari 2014 is uitgezonden op de Duitse televisie.

Bekijk de documentaire:

De documentaire Feeding Cities speelt zich af in Berlijn, Basel, Nederland en India, en volgt Peter Smeets, wetenschapper van Alterra Wageningen UR. Smeets heeft een visie: hij wil dat we het grootse deel van onze voedsel- en plantaardige productie en veehouderij verplaatsen naar grote industriële gebieden rond de stad. Zijn kernwoord is 'efficiëntie' - of hij het heeft over de varkenshouderij, slachthuizen, zuivelbedrijven of kolossale kassen. Hij heeft een overtuiging: "Het kan de meeste mensen niet schelen waar hun voedsel vandaan komt, zolang het goed is en goedkoop. Ze raken alleen geïnteresseerd in hoe het wordt geproduceerd als er iets mis gaat."

De Urban Gardeners in Berlijn hebben een hele andere kijk op deze zaak. Tijdens een discussie die plaatsvindt tussen de tuinperken en zonnebloemen op het terrein van het voormalige vliegveld van Tempelhof, en in de Prinsessentuin in de trendy wijk Kreuzberg, ontdekken we wat deze kleinschalige tuinders motiveert: contact met de natuur, sociale samenwerking, en een alternatieve voedselvoorziening.

Roman Gaus uit Bazel gaat een stap verder: hij wil 'urban farming' over de hele wereld uitdragen, naar het IKEA-model. Deze boer heeft als pilot een installatie op het dak van een fabrieksgebouw, waar hij vis en groenten produceert en hij levert aan vijf restaurants "de meest verse vis in de stad".

Peter Smeets van Alterra glimlacht bij dit soort pogingen: "Het zou kunnen werken voor een nichemarkt, maar als we praten over het voeden van de wereldbevolking, moet de oplossing komen van een wereldwijd netwerk." Peter Smeets reist naar India, een land waar de "agroparken" werkelijkheid kunnen worden. Er is daar ruimte om gigantische industriële voedselparken te bouwen en een grote behoefte om de landbouw verder te industrialiseren.

Tegenpool van Smeets is Felix zu Löwenstein. Hij is auteur van het boek 'Food Crash - We will eat organic food or we won't eat at all'. Hij stelt in dit boek dat we geen probleem hebben op het gebied van de productie, maar eerder in distributie. Veel mensen op het platteland hebben geen toegang tot water, financiering en onderwijs . Als boer bekijkt hij de toenemende leegloop van hele stukken land in Europa en ontwikkelingslanden met grote bezorgdheid. Wat komt er van dit leeglopende land terecht? Zonder een verandering van houding, vooral in industriële landen, denkt Löwenstein dat de wereld terechtkomt in een wereldwijde crisis van ongekende omvang.

Is er geen andere optie dan het consumentengedrag te accepteren en zo efficiënt mogelijk proberen te reageren op de steeds toenemende behoeften? Of zal dit ingeslagen pad leiden naar een dood spoor?