Nieuws

“Pragmatisch denken is voor het klimaatprobleem een sluipmoordenaar”

Gepubliceerd op
10 oktober 2018

Waar veel van haar collega’s zoeken naar pragmatische oplossingen, moeten we volgens Esther Turnhout, professor in bos- en natuurbeleid en spreker op het ‘Earth Futures’ Symposium van 19 oktober, het klimaatprobleem vanuit de politieke hoek gaan bekijken. “Zolang we pragmatische oplossingen blijven aanpakken zien we nooit de echte problemen onder ogen”.

Wat is uw kijk op het thema Earth Futures?
Het valt mij vooral op dat wanneer we spreken over klimaatverandering, we het vaak hebben over  technologische oplossingen vanuit een pragmatisch oogpunt: wat doen we met de gevolgen waar we nu mee te maken hebben? Bijvoorbeeld hoe we een overschot aan atmosferisch CO2 in de grond kunnen opslaan. Ik denk dat we een stap terug moeten doen: hoe komt het dat we zo naar het klimaatprobleem kijken? En welke alternatieven verliezen we uit het oog?

Welke benadering zouden we dan moeten nemen?
Ik denk dat we het vanuit een politiek oogpunt moeten spelen. Begrijp me niet verkeerd, ik snap heel goed waar de pragmatische benadering vandaan komt. Veel politieke systemen zijn nu zo ingericht dat het heel moeilijk is de benodigde acties om klimaatverandering tegen te gaan te halen. Dus dan is het heel logisch te kijken hoe we de gevolgen kunnen oplossen, daar is geen speld tussen te krijgen. Maar het nadeel is dat je daarmee de echte vraag parkeert: hoe verdelen we de pijn van klimaatverandering zo eerlijk mogelijk? Het zijn namelijk altijd dezelfde kwetsbare groepen die de problemen van klimaatverandering zullen krijgen. Inwoners in derde wereldlanden voelen nu al de pijn, laat staan als in de toekomst de opwarming doorzet.  Dat zal ik proberen onder de aandacht te brengen.

Hoe moeten we klimaatverandering voor de toekomst aanpakken? Ik kan hier helaas geen goed eenduidig antwoord op geven, omdat het zo’n ingewikkeld probleem is. Wel denk ik dat het heel belangrijk is om deze vraag te blijven stellen. Ik denk dat het meeste te halen is in de combinatie van politieke en technologische oplossingen, en die met elkaar te verweven. Tegelijkertijd moeten we de “sluipmoordenaar” pragmatisme zoveel mogelijk uitsluiten: zolang we pragmatische oplossingen blijven aanpakken zien we nooit de echte problemen onder ogen.

Wat is dé reden voor mensen om naar het symposium te komen? Er zullen mensen op het podium staan die het wetenschappelijk met elkaar oneens zijn, maar wel die discussie aan willen gaan. Ik hoop dan ook echt op goed vuurwerk tussen de sprekers. Je zult echt zien hoe een centraal probleem uit alle richtingen wordt aangevlogen, door een hele diverse groep mensen.

Op 19 oktober vind het “Earth Futures” symposium plaats, waar uit natuur- en sociaalwetenschappelijk perspectief wetenschappers van binnen en buiten WUR discussiëren over veranderingen in het aardsysteem. Klik hier voor meer informatie en aanmelding.