Bermgras als oplossing voor afname organische stof in de bodem

Nieuws

Bermgras als oplossing voor afname organische stof in de bodem

Gepubliceerd op
22 juni 2015

Het organisch stofgehalte in de bodem op KTC De Marke is in de afgelopen 20 jaar afgenomen met ongeveer 0,03 procent per jaar. De afname is in deze periode met dezelfde snelheid doorgegaan en zal ook in toekomst doorzetten. Daarom is het belangrijk om te zoeken naar oplossingen die uitvoerbaar zijn binnen de milieukundige randvoorwaarden. Een mogelijkheid is om slecht afbreekbaar organisch materiaal met een laag N en P gehalte aan te voeren. De Marke start daarom verkennende proeven met het inzetten van bermmaaisel uit de regio.

Uit een trendanalyse over de afgelopen twintig jaar blijkt dat het organisch stofgehalte is gedaald. De afname vond plaats in de bodem van percelen waar vruchtwisseling werd toegepast, terwijl het organische stofgehalte constant bleef op de percelen met blijvend grasland.

Vaak wordt gesuggereerd dat het ‘op zijn kop zetten van de bodem’ door verschillende bodembewerkingen de afbraak versnelt. Maar hiervoor zijn geen duidelijke aanwijzingen. De afbraaksnelheid is namelijk net zo groot op blijvend grasland als in de percelen met vruchtwisseling. Het organisch stofgehalte in blijvend grasland bleef stabiel doordat de aanvoer van organische stof naar de bodem er hoger is dan gemiddeld in de vruchtwisselingssystemen.

Hogere organische aanvoer heeft gunstig effect

Een bedrijfsvoering met een hogere organische aanvoer kan dus bijdragen aan de stabilisatie van het organische stofgehalte in de bodem. Eén van de vragen die uit de analyse voortkomt, is of de mestvergisting op De Marke wel passend is, omdat dit de organische stof aanvoer naar de bodem juist kan verlagen. Dit effect moet goed geëvalueerd worden. Tot nu toe lijkt dit mee te vallen en wordt bij mestvergisting vooral organische stof verbruikt die in de bodem al snel verloren gaat en daardoor toch al niet bijdraagt aan het organische stofgehalte op de lange termijn.

Biomassa uit bermgras

Organische stof kan op diverse manieren aangevoerd worden. Compost en achterlaten van gewasresten zijn de meest bekende. Bermgras en slootmaaisel zijn nieuwe mogelijke bronnen. Gemeentes en waterschappen willen dit gaan verzamelen om verschraling te realiseren. De Marke gaat de aanvoer van bermgras verkennen en heeft een aantal vragen geformuleerd:

  • Wat is de potentiele bijdrage aan organische stof in de bodem? 
  • Hoeveel bermgras kan er aangevoerd worden en hoeveel stikstof en fosfaat voeren we daar mee aan?
  • Welke invloed heeft dat op de nutriëntenkringloop op het bedrijf?
  • Zijn  er verontreinigingen en (hoe) kunnen we daarmee omgaan?