Nieuws

Draagvlak voor natuur neemt toe, maar neemt af voor natuurbeleid

Gepubliceerd op
23 september 2014

Nederlanders vinden natuurbescherming belangrijk, en bezoeken regelmatig de natuur. Velen doen kleinschalige activiteiten voor natuur en landschap. Slechts een hele kleine groep is actief betrokken bij burgerinitiatieven voor natuur in de woonomgeving. In vergelijking met een aantal jaren geleden is het draagvlak voor het natuurbeleid afgenomen. Een op de drie Nederlanders vindt dat natuurbeleid geen belemmering mag zijn voor economische vooruitgang. Dit blijkt uit een studie van Wageningen UR naar maatschappelijk draagvlak voor natuur en natuurbeleid.

De overheid vindt het belangrijk om te weten in hoeverre mensen betrokken zijn bij de natuur en wat het draagvlak is voor het natuurbeleid. Daarom wordt sinds 1996 iedere vijf jaar onderzoek gedaan naar het maatschappelijke draagvlak voor natuur en natuurbeleid. Een enquête onder een representatieve groep Nederlanders levert hiervoor gegevens.

Nederlander positief over hoeveelheid natuur

De onderzoekers zijn nagegaan welke trends zichtbaar zijn in het maatschappelijke draagvlak voor natuur en natuurbeleid van de Nederlandse bevolking. Het draagvlak voor natuur blijkt relatief groot te zijn. In vergelijking met 2006 is de Nederlander in 2013 positiever geworden over de hoeveelheid natuur in Nederland en in de woonomgeving. Ook trekt men vaker de natuur in en er zijn meer mensen die kleinschalige activiteiten verrichten voor natuur en landschap zoals het ophangen van nestkastjes en afval opruimen in de natuur. De meeste Nederlanders vinden natuur echter geen belangrijk beleidsthema. Wel belangrijk vindt men maatregelen die gericht zijn op het verbinden van natuurgebieden. Ook maatregelen om bestaande natuurgebieden te beschermen, de bescherming van bijzondere flora en fauna, meer natuureducatie en meer groen in de stad worden door een ruime meerderheid (heel) belangrijk gevonden.

Belangrijke rol voor overheid

De mening over het belang van natuur is sinds 2006 niet veel veranderd, behalve dat meer mensen vinden dat natuur geen belemmering mag zijn voor economische vooruitgang. Ondanks de lage prioriteit voor natuur in het beleid, dicht de burger de overheid nog steeds een belangrijke rol toe. Men ziet de overheid als hoofdverantwoordelijke voor de natuur. Erkend wordt wel dat andere partijen, zoals agrariërs, natuurbeschermingsorganisaties, toeristische ondernemers en burgers medeverantwoordelijk zijn voor natuurbescherming in Nederland. De medeverantwoordelijkheid van burgers beperkt zich voor de meeste Nederlanders tot geïnformeerd willen worden over plannen voor de natuur in de woonomgeving.

Burgerinitiatieven voor natuur

Ruim de helft van de Nederlanders doet iets voor natuur en landschap zoals het plaatsen van nestkastjes en afval van anderen opruimen. Ongeveer de helft van de Nederlanders levert een financiële bijdrage aan de natuur bijvoorbeeld door het kopen van producten met een keurmerk. Een kleine groep voelt zich betrokken bij besluitvorming over natuur in hun omgeving. Slechts 3% doet actief mee aan een burgerinitiatief op het gebied van natuur en landschap, zoals beheer en onderhoud van bestaand groen, initiatieven waarbij het gaat om aanleg van nieuw groen en het voeren van actie tegen bijvoorbeeld windmolens en golfbanen in de natuur. Een conclusie van het onderzoek is dat de verwachtingen van de overheid voor burgerparticipatie in het natuurbeleid wellicht te hoog gegrepen zijn. Het aandeel actief betrokkenen lijkt momenteel nog lang niet voldoende te zijn om een verder terugtredende overheid op te kunnen vangen.