Nieuws

Fosfaatrechten vormen niet snel de limiterende factor voor uitbreiding melkveebedrijf

Gepubliceerd op
30 november 2015

Na de invoering van de melkveewet en de fosfaatrechten rijst de vraag of melkveebedrijven nog wel kunnen uitbreiden. Om deze vraag te beantwoorden hebben onderzoekers van de leerstoelgroep Dierlijke Productiesystemen (APS) en Bedrijfseconomie (BEC) een rekenmodel ontwikkeld waarin de gevolgen in kaart worden gebracht. Wat blijkt, fosfaatrechten vormen pas een barrière als mestverwerking goedkoper wordt of als grond goedkoper wordt. Binnen de beschikbare fosfaatrechten kan er al behoorlijk uitgebreid worden.

Om te onderzoeken wat de gevolgen van de invoering van de Melkveewet en de fosfaatrechten zijn, hebben onderzoekers van APS en BEC een gemiddeld Nederlands melkveebedrijf van 2014 gemodelleerd. In dit optimalisatie model wordt rekening gehouden met alle technische relaties binnen een bedrijf. Er kunnen economische waarden worden ingevoerd en aannames worden gedaan, waarna de bedrijfsvoering met de maximale arbeidsopbrengst bepaald wordt. Hiermee kan berekend worden of het voor een bedrijf economisch aantrekkelijk is om uit te breiden onder de nieuwe wetgeving, gegeven de huidige omstandigheden.

Uit het onderzoek blijkt dat bij een melkprijs van 35,50 euro per 100 kg, het voor een gemiddeld bedrijf economisch niet heel interessant is om uit te breiden. Limiterende factoren zijn hierbij de kosten voor mestverwerking en grond in combinatie met kosten voor aangekocht voer, te bouwen extra stalcapaciteit en vreemde arbeid.  De fosfaatrechten vormen in dit verhaal pas een barrière als mestverwerking goedkoper wordt of als grond goedkoper wordt. Binnen de beschikbare fosfaatrechten kan er al behoorlijk uitgebreid worden. Doordat de fosfaatrechten gebaseerd zijn op forfaitaire producties loont het om de bestaande productiviteit te verbeteren door efficiënter te produceren. Sommige melkveebedrijven hebben met het oog op de afschaffing van het melkquotum hun stalcapaciteit al uitgebreid. Voor deze bedrijven, is het economisch gezien wel aantrekkelijk om die stalcapaciteit ook te benutten.

Heel veel hangt verder af van de melkprijs. In het model wordt de gemiddelde prijs van de afgelopen 10 jaar gebruikt. Mocht deze worden zoals die in 2013-2014 was, dan zijn de uitbreidingmogelijkheden bij verhandelbare fosfaatrechten bijna onbeperkt.

N.a.v. deze uitkomst is een hoofdartikel over dit onderzoek verschenen in de Veeteelt van november. Het onderzoek valt onder het PhD project van Cindy Klootwijk (APS) ‘Grazing strategies for future dairy farms: an economic and environmental perspective’.