Groenten op Mars binnen tien jaar mogelijk?

Nieuws

Groenten op Mars binnen tien jaar mogelijk?

Gepubliceerd op
15 april 2014

De bodem van Mars is wellicht geschikt voor het kweken van voedselgewassen, zo blijkt uit een studie van plantenecoloog Wieger Wamelink van Wageningen UR. Handig als we ooit nog eens besluiten mensen met een enkeltje naar de rode planeet te laten gaan. Want áls we ooit ergens in outerspace gaan wonen, dan maakt Mars een goede kans.

In een uniek pilot experiment testte Wamelink vijftig dagen lang de groei van een veertiental plantensoorten op kunstmatige marsgrond. NASA stelde de marsbodem samen op basis van vulkanische grond van Hawaï. Tot Wamelink´s verrassing groeiden de planten prima. Enkele soorten kwamen zelfs in bloei. ‘Ik had verwacht dat kiemen wel zou lukken, maar dat de planten door gebrek aan voedingsstoffen dood zouden gaan’, zegt hij. Uit bodemanalyses bleek echter dat marsgrond meer voedingsstoffen bevatte dan verwacht. De onderzoeker vond niet alleen fosfor en ijzeroxiden, maar ook stikstof, een essentieel plantennutriënt.

Plantengroei op Mars

Hoogleraar Leo Marcelis van Wageningen University is adviseur voor het ‘Mars One’ project en collega van Wieger Wamelink. Hij kijkt naar teeltsystemen die het telen van groenten op Mars mogelijk moeten maken. ‘Als we de ruimte in willen, moeten we voedsel produceren want je kunt dat niet allemaal vanaf de aarde meenemen. Daarvoor is kennis nodig over teeltsystemen die onder Mars-omstandigheden goed functioneren.’ stelt Marcelis.

MARS2.jpg

Het is volgens de onderzoeker een enorme uitdaging om zo´n life support system op Mars neer te zetten. Eén aspect van plantenteelt is de grond op Mars en er zijn nog legio andere uitdagingen op de rode planeet. Zo zorgt de geringe zwaartekracht voor problemen met de watervoorziening, doordat water maar moeizaam naar beneden loopt. Als gevolg van de lagere zwaartekracht verloopt ook het transport van koolzuurgas en zuurstof door de plant moeilijker. Hierdoor groeien planten langzamer en verdampen ze minder water. Daarnaast heeft Mars nauwelijks atmosfeer, zijn temperaturen laag en is er veel minder licht dan op aarde.

Leds op Mars?

Op Mars zal de teelt van planten dan ook plaatsvinden in afgesloten ruimten, wellicht voorzien van ledlampen. Maar welke kleur is optimaal voor planten en waar haal je de elektriciteit vandaan? Veel vragen sluiten volgens Marcelis goed aan bij lopend onderzoek van Wageningen UR. Hij wil dan ook zo´n kweeksysteem voor Mars op aarde testen. ‘Het gaat om een totaal systeemontwerp’, legt hij uit. ‘Naast gecontroleerde teeltsystemen zal bijvoorbeeld ook volledige recycling essentieel zijn op Mars. Op beide vakgebieden heeft Wageningen UR volop expertise.’

Spin-off voor de aarde

Het onderzoek heeft volgens de onderzoekers veel potentie en zal een schat aan kennis opleveren, die deels ook op aarde te gebruiken zal zijn. Onderzoek naar de kweek van planten onder moeilijke omstandigheden is namelijk relevant voor toekomstige marsbewoners, maar ook voor diegenen die liever op de blauwe planeet blijven. Wamelink: ‘Marsbodems bestaan uit vulkanische gesteenten en als we die in cultuur leren brengen kunnen we die kennis ook gebruiken voor het verbouwen van gewassen op moeilijke gronden hier op aarde.’ Daarnaast levert het kennis op van een effectievere water-, gas- en nutriëntenrecycling en het sluiten van kringlopen. Maar ook de ontwikkeling van high-tech geautomatiseerde en geoptimaliseerde teeltsystemen, sensoren die de behoefte van planten continu monitoren en plantenkweek bij weinig licht zijn een belangrijke spin-off van het project.

Teeltsystemen op Mars

Wamelink en Marcelis denken dat een ruimteverblijf op Mars pas haalbaar wordt als je aan de basisvoorwaarde, voedselproductie, kunt voldoen. Dat is veel goedkoper dan voedsel van de aarde te sturen en goed voor de psychologie van de Marsbewoner. ‘Ik ben er van overtuigd dat we in Wageningen binnen tien jaar een volledig voedselteeltsysteem voor Mars kunnen ontwikkelen’, stelt Wamelink. ‘Kennis van volledig controleerbare teeltsystemen, soortenkennis in relatie met bodems, voedselveiligheid, en entomologen voor de bestuiving met bijen zijn allemaal zaken die Wageningen UR in huis heeft. Als er gevraagd wordt om de ontwikkeling van teeltsystemen voor op Mars, kunnen we dus een vliegende start maken’.