Groep van ruim honderd Groenlandse walvissen gespot ten oosten van Groenland

Nieuws

Groep van ruim honderd Groenlandse walvissen aangetroffen ten oosten van Groenland

Gepubliceerd op
12 juni 2018

Wetenschappers van Wageningen Marine Research zijn teruggekeerd van een geslaagde expeditiecruise georganiseerd door Oceanwide Expeditions, Inezia Tours & Natuurpunt in het Arctische gebied. Dit voorjaar stuitten de onderzoekers op ruim honderd foeragerende Groenlandse walvissen (Balaena mysticetus) in de Groenlandzee ten zuidwesten van Spitsbergen. Deze bedreigde walvissoort was voorheen in dat gebied bijna uitgestorven en staat daarom als ‘Critically Endangered’ op de Rode lijst van de IUCN.

Aantal getelde Groenlandse walvissen overtreft voorgaande jaren

Al enige jaren varen onderzoekers van Wageningen Marine Research als gids voor Oceanwide Expeditions mee aan boord van het expeditieschip Plancius. Sinds 2015 worden tijdens deze tochten jaarlijks Groenlandse walvissen waargenomen aan de rand van het pakijs ter hoogte van Oost Groenland. Maar dit jaar werden alle aantallen die in eerdere jaren werden geteld ver overtroffen. Op 1 juni j.l werden maar liefst tussen de 104 en 114 verschillende Groenlandse walvissen geteld in een tijdbestek van nog geen zeven uur varend in het pakijs.

Groenlandse walvis staat op de Rode Lijst IUCN

In 2015 zijn er in hetzelfde gebied tijdens eenzelfde expeditie negentig Groenlandse walvissen waargenomen. Meteen was duidelijk dat deze data een belangrijke wetenschappelijke waarde hebben, omdat er zo weinig bekend is over de aantallen Groenlandse walvissen die nu nog leven aan de oostkust van Groenland. Het lijkt er op dat deze walvissen zich langs het pakijs verzamelen gedurende de mei/juni. Akoestisch onderzoek in de afgelopen vijf jaar toont aan dat de Groenlandse walvissen zich in de wintermaanden iets noordelijker bevinden ter hoogte van de westkant van Spitsbergen.

De Groenlandse walvis is aangepast aan het Arctische klimaat en is dan ook de enige grote walvis die het gehele jaar door in dit gebied kan overleven, met name aan de rand van het pakijs. De deelpopulatie in de Groenlandzee en rond Spitsbergen is sterk afgenomen als gevolg van de walvisjacht vanaf de 16e eeuw en staat nu als ‘Critical Endangered’ op de rode lijst van de IUCN en wordt geschat op ‘enkele honderden’.

Uit de notities uit de tijd van de walvisjacht is bekend dat op de Groenlandse walvissen gedurende de maanden april en mei werd gejaagd ten noordwesten van Spitsbergen en dat adulte mannetjes en vrouwtjes zonder kalfjes vervolgens zuidwestwaarts migreerden. Vrouwtjes met kalfjes trokken in de zomermaanden juist noordwaarts met het terugtrekkende pakijs mee.

Meer internationaal onderzoek nodig

Sinds de 16e eeuw werd de Groenlandse walvis intensief bejaagd. De verschillende deelpopulaties rond de Noordpool zijn hier vandaag de dag nog niet van hersteld. Daarbij komt dat momenteel de Groenlandse walvis onder druk staat door klimaatverandering. Als het erop lijkt dat de aantallen nabij Spitsbergen hoger zijn dan voorheen geschat is meer internationaal onderzoek noodzakelijk. Ondanks het goede nieuws van het uitzonderlijk hoge aantal Groenlandse walvissen dat dit voorjaar waargenomen is, zit deze zeer langlevende walvis nog altijd op het randje van uitsterven.