Het varken als model voor Zika virus-gemedieerde neuropathologie

Nieuws

Het varken als model voor Zika virus-gemedieerde neuropathologie

Gepubliceerd op
6 april 2018

Emerging Microbes & Infections (Nature publicatiegroep) heeft een onderzoek van Wageningen Bioveterinary Research (WBVR) gepubliceerd waarin drachtige varkens zijn gebruikt om de pathogenese van het Zika virus (ZIKV) te bestuderen. Het varken wordt vaak als surrogaat voor de mens gebruikt omdat het veel anatomische en fysiologische eigenschappen met de mens deelt. ZIKV is een door muggen overdraagbaar flavivirus dat, nadat het in 2015 een epidemie in Brazilië veroorzaakte, in verband werd gebracht met microcefalie (onderontwikkeling van de grote hersenen en schedel) bij pasgeborenen en het Guillain-Barré-syndroom bij volwassenen.

Opzet en resultaten van het onderzoek

WBVR inoculeerde 20 varkensfoetussen in utero en beoordeelde vier weken later het effect van ZIKV op de ontwikkeling van het brein. Alle geïnoculeerde foetussen vertoonden een milde tot ernstige neuropathologie, gekenmerkt door depletie van neuronen in de hersenschors. In de meeste gevallen bleef deze depletie beperkt tot specifieke hersenkwabben zonder daarbij de hersenomvang te beïnvloeden. In ernstige gevallen resulteerde een meer gegeneraliseerde depletie in microcefalie.

ZIKV diermodellen

De eerste inzichten in ZIKV-gemedieerde neuropathologie kwamen voort uit onderzoek met muizen. De grote verschillen in fysiologie en anatomie en de verschillen in ontwikkeling van het menselijk brein ten opzichte van dat van knaagdieren maken duidelijk dat resultaten verkregen met muizen niet altijd geëxtrapoleerd kunnen worden naar mensen. Het gebruik van muismodellen om het effect van ZIKV op de ontwikkeling van het brein te bestuderen wordt verder beperkt door de relatieve korte draagtijd van muizen. Apen worden gezien als de beste surrogaten voor de mens bij het bestuderen van humane infectieziektes. Bij het onderzoek naar het ZIKV zijn deze dieren inderdaad zeer waardevol gebleken. Er zijn echter veel ethische bezwaren voor het gebruik van grote aantallen (drachtige) apen.

Gevolgen

Het gepresenteerde model kan worden gebruikt om fundamentele aspecten van het congenitale ZIKV syndroom verder in kaart te brengen en kan bijdragen aan de ontwikkeling van antivirale middelen. Het onderzoek onderschrijft bovendien de laatste observaties uit het veld dat een congenitale ZIKV infectie kan resulteren in ernstige hersenafwijkingen zonder zichtbare achtergestelde groei van de hersenen.

Lees het artikel: