Hoe meet je voortgang op de SDG’s?

Nieuws

Hoe meet je voortgang op de SDG’s?

Gepubliceerd op
25 oktober 2018

Waarom is het monitoren verandering richting impact in een complex project of programma zo belangrijk? En meer specifiek: hoe bepaal je de voortgang op de duurzame ontwikkelingsdoelen (Sustainable Development Goals)?

Het realiseren van impact behoort tot de kernactiviteiten van het Wageningen Centre for Development Innovation. We weten hoe belangrijk monitoring en evaluatie (M&E) zijn. Daarom zetten we M&E tijdens de ontwerpfase op, zodat je weet hoe je voortgang kunt bewijzen en een bijdrage kunt leveren aan impact. Hoe pas je dit toe bij de monitoring van de SDG’s? Dit hebben we hieronder voor je samengevat.

Waarom voortgang op SDG's monitoren?

Drie redenen:

1. Om voortgang te bewijzen en verantwoording af te leggen.

Mensen praten wel veel over het bereiken van de Sustainable Development Goals (SDG’s), maar met praten alleen kom je er niet. Er is bewijs nodig om te laten zien of en waar er daadwerkelijk voortgang wordt geboekt. De verschillende stakeholders die bij dit proces zijn betrokken kunnen elkaar zo aanspreken op de bijdrage die zij aan de SDG’s leveren. En ze kunnen laten zien dat ze op een maatschappelijk en economisch verantwoorde en milieuvriendelijke manier handelen. Monitoring en evaluatie dragen hieraan bij.

2. Om te verbeteren: om te leren, het project aan te passen en verandering te bewerkstelligen.

Aan de SDG’s werken is een proces waarin je van elkaar leert en bij elkaar betrokken bent. Zonder partnerschap (SDG 17) kunnen we de andere SDG’s niet behalen. Omdat deze processen complex en dynamisch zijn, moeten we van elkaar leren wat wel en niet goed gaat en waarom, en hoe we kunnen voortbouwen op successen en fouten kunnen voorkomen. Hiermee kun je gaandeweg je strategie aanpassen en aansturen op het behalen van de SDG's. Dat vergroot weer de effectiviteit en impact van je project.

3. Om erger te voorkomen.

Acties voor de ene duurzame doelstelling kunnen de voortgang op een ander SDG ondermijnen. Daarom is het van belang om ook onverwachte effecten te constateren. Het real-time monitoren en aanpassen van strategieën helpt dit soort negatieve en mogelijk zelfs gevaarlijke neveneffecten te voorkomen.

Hoe stel je voortgang op de SDG’s vast?

Er zijn talloze indicatoren voor de SDG's ontwikkeld en een SDG Tracker helpt je voortgang op de SDG’s te monitoren. Voor de verschillende betrokken stakeholders kun je echter de volgende kernideeën aanhouden.

1. Ga met actoren na hoe jullie denken dat verandering in gang wordt gezet (Theory of Change)

  • Impact op: Voedselzekerheid? Werkgelegenheid? Gezondheid?
  • Hoe: Bv. door het stimuleren van landbouwproductie, bodemverbetering of het versterken van coöperaties?
  • Met welke interventies: Met behulp van trainingen, actie onderzoek of andere interventies?
  • Andere factoren die invloed hebben: beleidsomgeving, coördinatie van belanghebbenden, klimaatverandering?

2. Bepaal samen met actoren wat je op verschillende niveaus wilt weten

  • Op beleidsniveau: in hoeverre heeft het beleidsadvies geleid tot andere besluiten die tot nieuwe wet- en regelgeving en gedragsverandering hebben geleid? En heeft dit standgehouden?
  • In het onderzoek: in hoeverre hebben publicaties bijgedragen aan innovatie en verbeterde inzichten en daarmee tot gedragsverandering geleid? Was het onderzoek relevant?
  • In het onderwijs: in welke mate heeft het leerprogramma kennis vergroot en tot gedragsverandering geleid? Wat is er nog meer nodig om tot gedragsverandering te komen?
  • In het veld: in hoeverre hebben de interventies de situatie van de verschillende actoren, de uiteindelijke doelgroepen en de voedselsystemen waar ze deel van uitmaken, verbeterd? Hadden de interventies effect? Waren er onverwachte veranderingen en welke?

3. Verzamel bewijs over causale verbanden

  • Kijk naar de onderliggende samenhang van veranderingen. Kijk niet alleen naar de indicatoren op impactniveau, maar ook naar hoe deze impact is veroorzaakt en wat de mogelijke negatieve of positieve onverwachte effecten zijn.
  • Kijk naar de context, omdat die context invloed heeft op de interventies en veranderingen. Welke factoren hebben geholpen en welke vormden een obstakel? Bijvoorbeeld de klimaatzone, wetten, normen en waarden of het politieke speelveld. Week de regenval aanzienlijk af van de verwachting of is de politiek onstabiel geworden? En wat voor invloed heeft dat gehad op de interventies en op de verwachte veranderingen?
  • Kijk naar het proces zelf. Hebben alle partijen gedaan wat ze hadden afgesproken? En hebben ze het juiste gedaan, op de juiste manier?

4. Geef betekenis aan de bevindingen en een vervolg aan besluiten

Geef samen met actoren betekenis aan de bevindingen. Wat betekent dit voor ons, en welke actie moet door wie worden ondernomen? Hoe kunnen we onze strategie of onze Theory of Change zo veranderen dat ze meer impact hebben?

5. Doorloop deze cyclus opnieuw

Kortom:

  • Om in de toekomst doordachte besluiten te kunnen vormen, heb je bewijs nodig dat is gebaseerd op een continu proces van monitoring en evaluatie tijdens het gehele project of programma;
  • Het verzamelen van bewijs komt neer op een proces van reflectie en dialoog. Zorg dat je een veilige leeromgeving creëert voor alle betrokkenen. Alle actoren moeten open kunnen praten, zodat ze niet alleen leren van successen, maar ook van fouten. Dit zorgt voor een beter aanpassingsgericht beheer dat meer impact heeft;
  • Wageningen Centre for Development Innovation ondersteunt organisaties, programma’s en projecten bij het verbeteren van strategische planning, monitoring en evaluatie, om te zorgen dat ook in complexe situaties besluitvorming gericht op verandering gebaseerd wordt op bewijs. Dit doen we samen met de betrokken programmamedewerkers en actoren.