Implementatie van innovatieve substraatteelten heeft begeleiding nodig

Nieuws

Implementatie van innovatieve substraatteelten heeft begeleiding nodig 

Gepubliceerd op
20 april 2016

Emissieloos telen, alleen biologische gewasbeschermingsmiddelen gebruiken en heel precies sturen van teelten op basis van plantbenodigdheden en niet op drain: in laboratoria en proefopstellingen blijkt veel mogelijk. De praktijk is vaak weerbarstiger, telers kunnen daarom wel begeleiding gebruiken. Vooral buiten Nederland lijkt een succesvolle substraatteelt voorlopig vooral nog belemmerd te worden door gebrek aan kennis.

‘Uitbreiding en begeleiding’ was het thema van de vijfde tweejaarlijkse Kennisdag Substraat, die op 24 maart 2016 in Bleiswijk werd georganiseerd door Vereniging Potgrond- en Substraatfabrikanten Nederland (VPN), RHP (kenniscentrum op het gebied van substraten en bodem verbeterende materialen) en Wageningen UR Glastuinbouw.

Voor- en nadelen

In sommige Nederlandse teelten wordt alleen nog maar op substraat geteeld, in andere gewassen doet het steeds meer zijn intrede en naar verwachting zullen ook telers uit het buitenland er steeds meer op overgaan. Telen op substraat heeft voor- en nadelen, door de betere beheersbaarheid van in- en output lijkt de balans steeds verder in het voordeel van substraatteelt door te slaan. Maar daarmee worden ook kennis over een juist gebruik en een juiste verwerking, steeds belangrijker.

Uitdagingen

In menig opzicht staat het onderzoek naar en het optimaal gebruik maken van substraat nog in de kinderschoenen. Zo is, zo bleek uit onder andere uit de lezingen van Jan Ties Malda van Cebeco en Adrie Veeken van Attero, het laatste woord over de ideale samenstelling van substraat nog niet gesproken. Ook zijn er, met het oog op plantontwikkeling, vragen genoeg over het meest optimale bodemleven. Dat was te horen in het verhaal van Jantineke Hofland van Wageningen UR over de rol van substraat in plantweerbaarheid. Een derde invalshoek van waaruit het ‘probleem’ substraat kan worden bezien, is vanuit de gebruiker. Die wil niet alleen een zo groot mogelijke productie draaien, maar moet dat steeds ‘groener’ doen, onder druk van overheid en samenleving.

Gebrek aan kennis over de grens

Terwijl we in Nederland onderzoek doen naar een zo optimaal mogelijk gebruik van substraat, lijkt in grote delen van de wereld een succesvolle substraatteelt vooral belemmerd te worden door gebrek aan kennis. Illustratief daarvoor was de presentatie van Chris Blok van Wageningen UR Glastuinbouw over een project in Jordanië en in Rwanda, waarbij telers begeleid worden bij hun eerste substraatteelten. Het grootste probleem zat niet primair in een onbekendheid met het fenomeen substraat, maar veeleer in een breder kennisgebrek op allerlei gebieden van zowel de teelt als het gewas. Wil substraat daarom ook in deze landen echt ingang vinden, dan zal daartoe eerst flink geïnvesteerd moeten worden in overdracht van kennis en kunde.