Een belangrijke sector met een unieke kennisinfrastructuur

Persbericht

Krachtig onderwijs voor een krachtige sector

Gepubliceerd op
17 september 2014

Het kabinet heeft nieuwe en alleen voor het groene onderwijs geldende bezuinigingen afgekondigd. Deze bezuinigingen leiden, samen met eerder aangekondigde bezuinigingen en onvoldoende financiering van de groei van het onderwijs, tot structurele ongelijkheid in bekostiging. Ze brengen de innovatie, kwaliteit en continuïteit van de unieke kennisinfrastructuur in de agrofood- en groene ruimte sectoren in gevaar.

Wij roepen het kabinet op deze ongelijkheid zo snel mogelijk ongedaan te maken.

Een belangrijke sector met een unieke kennisinfrastructuur

De agro- & foodsector, inclusief tuinbouw & uitgangsmaterialen, is met 600.000 werknemers, 96.000 bedrijven en een nog jaarlijks stijgende exportwaarde van meer dan 83 miljard euro per jaar het belangrijkste maakcluster van ons land. Nederland is tweede grootste exporteur van land- en tuinbouwproducten ter wereld. De sector heeft wereldwijd een leidende positie op vraagstukken rond  energie, water, klimaat, voedselveiligheid en voedselzekerheid en kent een unieke kennisinfrastructuur:

We zijn het er waarschijnlijk allemaal over eens dat de agrosector nationaal en internationaal zeer vooraanstaand is. Ik heb vorige week Turkije een paar dagen bezocht en ik kan de Kamer zeggen: Harvard kennen ze daar niet, maar de universiteit van Wageningen wel. Dat is zo, omdat er in Wageningen een topuniversiteit staat, een universiteit die staat voor de kwaliteit van de agrarische sector in Nederland. Dat loopt van de universiteit, via het hbo naar het groen mbo en het groen vmbo […] Wij hebben in Nederland iets unieks: een totaal verticaal geïntegreerde kolom.
Minister-president Rutte, debat over de regeringsverklaring, november 2012

Relatief kleinschalig, met nauwe relaties met het bedrijfsleven, crossovers met andere sectoren en met veel samenwerking tussen onderwijsniveaus, slaagt het groene onderwijs er in veel jonge mensen te interesseren voor een opleiding in de sector. Over de laatste 10 jaar is het aantal studenten van Wageningen University met 100% gestegen, realiseren de groene Hogescholen ruim 50% nieuwe instroom en kennen de AOC’s een relatief stabiele (MBO) tot licht groeiende (VMBO) populatie. De snelheid waarmee gediplomeerden en afgestudeerden een baan vinden onderstreept de behoefte van de sector aan deze mensen op alle niveaus. De korte lijnen met het onderzoek zijn mede bepalend voor de leidende positie van de sector. Kortom: succesvol onderwijs voor een succesvolle sector.

Een ongelijke positie

In deze context moeten alle zeilen worden bijgezet om de groei te ondersteunen. De voor het groene onderwijs geldende financiële spelregels, samen met de eerder aangekondigde bezuinigingen vanaf 2016, leiden echter tot onderbekostiging t.o.v. OCW-gefinancierd onderwijs. De nieuwe 2% bezuiniging vanaf 1 januari 2015 –als structureel aangekondigd en uitsluitend geldend voor het groene onderwijs– versterkt deze achterstand op alle niveaus. Wageningen University is, anders dan de overige universiteiten, gebonden aan een maximale groei van de financiering. Samen met de nieuwe bezuiniging zorgt dit voor een onderbekostiging van 9% vanaf 2015. De groene Hogescholen zien ca. 6% aan innovatie-middelen wegvallen en krijgen daar nu 2% korting bovenop. In het groene MBO ontstaat door eerder beleid al een achterstand van 8%, waar nu nog 2% bijkomt. De korting op het groene VMBO vergroot nog een keer het risico voor de AOC’s.

Oproep aan het kabinet

De onevenredige ingrepen in de bekostiging maken dat het groene onderwijs niet meer alle mensen zal kunnen opleiden waar de samenleving en sector behoefte aan hebben. Dit gaat ten koste van innovatiekracht van de sector. Wij doen daarom een dringend beroep op het kabinet om de ongelijke bekostiging op te heffen.



Namens de Agrarische Opleidingscentra, J.P. Janssen, contact: j.p.janssen@citaverde.nl

Namens de Groene Hogescholen, D.J. Pouwels, contact: d.pouwels@has.nl

Namens Wageningen University, Prof.dr. M.J. Kropff, contact: simon.vink@wur.nl, tel. 0317 482466.