Natuurwerkweek zorgt bij Haagse schoolkinderen voor meer betrokkenheid

Nieuws

Natuurwerkweek zorgt bij Haagse schoolkinderen voor meer betrokkenheid

Gepubliceerd op
22 november 2017

De Wetenschapswinkel van Wageningen University & Research (WUR) heeft de invloed in beeld gebracht op de deelnemers van de natuurwerkweken van buitencentrum School in Bos (Wilhelminaoord, Gemeente Den Haag). Het blijkt vooral te gaan om een effect op de lange termijn. Oud-deelnemers voelen zich door deelname aan de natuurwerkweken meer verbonden en verantwoordelijk voor natuur en milieu. Het buitencentrum School in Bos organiseert al meer dan veertig jaar natuurwerkweken voor leerlingen van groep 7 en 8 van Haagse basisscholen.

De invloed van de natuurwerkweek op de deelnemers is onderzocht op zowel de korte als de lange termijn. Daardoor is er inzicht in effecten die zich direct maar ook in effecten die later optreden. Bij de huidige basisschoolleerlingen is gekeken naar houding, gedrag en kennis op het gebied van natuur en milieu. Bij de oud-deelnemers is de invloed van de natuurwerkweek onderzocht op natuurverbondenheid en verantwoordelijkheidsgevoel voor natuur en milieu.

Tot nu toe is weinig (Nederlands) onderzoek gedaan naar de effecten van meerdaagse buitenprogramma’s op zowel de korte en de lange termijn.

Opzet van het onderzoek

Het onderzoek naar de effecten op de korte termijn kende een opzet met een voor- en nameting, met daartussenin deelname aan de natuurwerkweek. Met behulp van een schriftelijke vragenlijst zijn de gegevens onder de leerlingen verzameld. Daarnaast zijn ook de leerkrachten van de betrokken groepen geïnterviewd.

In totaal zijn 206 kinderen van vijf scholen in de analyses betrokken. Om inzicht in te krijgen op de invloed van School in Bos op de lange termijn zijn de herinneringen en beelden over de doorwerking daarvan in hun huidige leven van 240 oud-deelnemers in kaart gebracht. Daarnaast zijn met 27 van hen diepte-interviews gehouden.

Hoge waardering scores

Uit de resultaten blijkt dat de huidige leerlingen de natuurwerkweek hoog waarderen. Er blijkt echter bij de kinderen weinig verschil op houding, kennis en gedrag ten opzichte van de natuur tussen de voor- en de nameting. De constatering dat al in de voormeting de scores op bovengenoemde punten relatief hoog waren, lijkt de meest aannemelijke verklaring hiervoor te zijn. De leerkrachten van de betrokken groepen zien School in Bos als een positieve ervaring voor de leerlingen.

Spontaan genoemde effecten

Binnen School in Bos staan veldbiologie, prehistorie en het landschap meer in het algemeen centraal. De oud-deelnemers hebben veelal levendige en positieve herinneringen. Vooral het prehistorische dorp en de daaraan gekoppelde activiteiten scoren daarbij hoog.

Om de invloed van School in Bos te kunnen duiden, is deze in de context geplaatst van andere factoren en ervaringen. Zo zijn volgens de oud-deelnemers ouders, buitenspelen in de natuur, natuurervaringen in vakanties en vrije tijd belangrijke factoren geweest in het vormen van hun betrokkenheid bij natuur en milieu.

Meer dan de helft van de geïnterviewden ziet de invloed van School in Bos als versterkend en/of verdiepend naast andere invloedrijke factoren. Daarnaast werden door de oud-deelnemers de volgende effecten spontaan genoemd: liefde voor de natuur, verwondering, zorgvuldig omgaan met natuur, natuurbezoek, en sociaal-emotionele effecten.