Onderzoek naar verticaal temperatuurprofiel in tomatenkas

Nieuws

Onderzoek naar verticaal temperatuurprofiel in tomatenkas

Gepubliceerd op
20 november 2018

De toepassing van Het Nieuwe Telen in Nederlandse kassen heeft onder andere door middel van intensiever schermen tot energiebesparingen geleid. Dit veelvuldig gebruik van schermen heeft een effect op de klimaatbeheersing in de kas aangezien het kasklimaat sterk wordt beïnvloed door uitwisseling van lucht en vocht tussen het boven- en ondergedeelte van de kas.

Als de schermen volledig gesloten zijn, kan een ventilatiesysteem (bv. VentilationJet) gebruikt worden om droge, koude lucht van boven het scherm in de kas te blazen. Hiermee kan de kastemperatuur en relatieve vochtigheid op gecontroleerde wijze omlaag gebracht worden. Een deel van het praktijkonderzoek dat wij uitvoeren is gericht op het effect dat bovengenoemde ventilatiesystemen hebben op de homogeniteit van het kasklimaat evenals het energiegebruik. Het doel van dit onderzoek is om kennis bij te dragen over het efficiënt en adequaat inzetten van de ventilatiesystemen.

Metingen in de lente en winter

In de lente van 2017 is in een commerciële kas de luchtstroom door een VentionJet en door schermenkieren gemeten evenals het horizontale temperatuurprofiel (klik hier voor het volledige artikel). Gedurende de winter van 2018 is het effect van de VentilationJet in dezelfde kas op het verticale temperatuurprofiel en het energiegebruik bestudeerd. De invloeden van belichting, buisverwarming onder het gewas, verticale ventilatoren en de mate van luchtuitwisseling zijn ook geanalyseerd.

Er is geobserveerd dat sterke opwarming bovenaan het gewas (bv. door zoninstraling of belichting) resulteert in een verticale temperatuurgradiënt van 2 °C, waarbij het bovenaan het gewas warmer is dan onderaan. Deze temperatuurgradiënt kan niet verkleind worden door enkel het gebruik van verticale luchtcirculatieventilatoren. Echter, in combinatie met warmtetoevoer van onder het gewas kan de temperatuurgradiënt wel worden geminimaliseerd. Dit laatste zorgt voor een warmte overschot dat wordt afgevoerd door natuurlijke ventilatie of door gebruik te maken van de VentilationJet als de schermen gesloten zijn.

Homogeen temperatuurprofiel

Deze twee systemen (de VentilationJet en het verwarmingssysteem) werken in tegengestelde richtingen, maar door de warmtetoevoer onder het gewas en het warmteverlies bovenaan het gewas, ontstaat er een homogeen verticaal temperatuurprofiel. Gedurende het onderzoek vond een kwart van het dagelijks gasverbruik voor verwarming tegelijk plaats met de warmteafvoer van warme, vochtige lucht uit het bovengedeelte van de kas.

Gedurende de wintermaanden 2018–2019 zal het horizontale temperatuur- en luchtvochtigheidsprofiel onder verschillende klimaatbeheersingsstrategieën worden bestudeerd in een commerciële kas die is uitgerust met een "AirMix" systeem.

Kas als energiebron

De hier beschreven onderzoeken zijn onderdeel van het "Kas als Energiebron" programma. Deze vonden plaats bij Gardeners's Pride in Beetgum, en zijn gefinancierd en uitgevoerd in samenwerking met LTO Glaskracht Nederland en het Ministerie van Landbouw Natuur en Voedselkwaliteit. Het vervolgonderzoek zal plaats vinden bij een commerciële rozenkwekerij in het Westland.