Nieuws

Vogelgriep bij pluimvee in 2021/2022

Gepubliceerd op
25 januari 2022

Wageningen Bioveterinary Research (WBVR) heeft wederom een besmetting van vogelgriep bevestigd. Bij een eenden op een vermeerderingsbedrijf in Ede (provincie Gelderland) is hoog pathogene H5N1 vogelgriep vastgesteld. Om verspreiding van het virus te voorkomen worden alle 3.000 dieren van het bedrijf geruimd door de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA).

In het gebied van 1 kilometer rond het besmette bedrijf in Ede liggen 6 andere pluimveebedrijven waarvan één broederij. Deze bedrijven hebben geen directe contacten gehad met het besmette bedrijf. Daarnaast liggen net buiten het 1 kilometer gebied nog 2 andere bedrijven in de buurt. Deze bedrijven worden geblokkeerd, bemonsterd op vogelgriep en dagelijks intensief gemonitord op onder andere de gezondheid van de dieren. In de 3 kilometer zone rondom het besmette bedrijf liggen 14 andere pluimveebedrijven, deze worden bemonsterd op vogelgriep. In de 10 kilometer zone rond dit bedrijf liggen 215 andere pluimveebedrijven. Voor deze zone geldt per direct een vervoersverbod.

Vervoersverbod rond het besmette bedrijf

Omdat het besmette bedrijf in een pluimveedichtgebied ligt – en om het risico op verdere verspreiding zo klein mogelijk te houden- Heeft het ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit (LNV) ook een vervoersverbod ingesteld voor risicovogels in de regio (10) die hierbij aansluit (zie de RVO dierziektenviewer voor de betreffende regio). Hierop geldt, onder strikte voorwaarden, een uitzondering voor vervoer naar de slacht.

Ophokplicht blijft in heel Nederland van kracht

Naar aanleiding van de eerste besmetting in Zeewolde stelt minister Schouten per 26 oktober 2021 voor heel Nederland een ophokplicht in voor alle bedrijven die commercieel pluimvee houden. Dierentuinen, kinderboerderijen en hobbyhouders zijn verplicht hun pluimvee en watervogels af te schermen om zoveel mogelijk te voorkomen dat de vogels in contact komen met zieke wilde vogels of hun uitwerpselen. Ook is er een verbod ingesteld op het tentoonstellen van pluimvee, watervogels en loopvogels. Ook geldt er een landelijk bezoekverbod voor vogelverblijfplaatsen waar risicovogels worden gehouden.

Risico pluimveehouderij ingeschat op zeer hoog

Het risico voor de Nederlandse commerciële pluimveehouderij om besmet te raken met hoog pathogene aviaire influenza (HPAI) wordt ingeschaald als zeer hoog. Dit staat in de risicoanalyse “Rapid Risk Assessment” van Wageningen Bioveterinary Research (WBVR) van november 2021.

Genetische analyse wijst op een nieuwe HPAI H5N1 virusintroductie door trekvogels

WBVR heeft de HPAI H5N1 virussen van de eerste drie besmette bedrijven sinds oktober 2021 geanalyseerd. Het betreft een nieuwe virusintroductie, die waarschijnlijk door trekvogels naar Nederland is gekomen. De huidige virussen in Nederland zijn niet verwant aan de Aziatische H5N1 stammen die mensen kunnen infecteren.

Lees meer over de H5N1 genetische analyse

WBVR heeft de volledige genoomsequenties bepaald van de HPAI H5N1 virussen van de eerste drie commerciële pluimveebedrijven die besmet zijn geraakt sinds oktober 2021.

Genetische analyse van de eerste drie HPAI H5N1 uitbraak virussen heeft laten zien dat deze een andere genetische samenstelling hebben dan HPAI H5N1 virussen die eerder in 2021 in Nederland zijn gedetecteerd, ook nog gedurende de zomer. De recente HPAI H5N1 virussen in Nederland hebben nieuwe PB2, PA en NP gen segmenten verkregen. Een virus met dezelfde genetische samenstelling werd eind september 2021 aangetoond in Saratov, Rusland. Deze analyse laat zien dat het een nieuwe virus introductie betreft en dat het virus waarschijnlijk door trekvogels is geïntroduceerd in Nederland.

Genetische analyse van deze HPAI H5N1 virussen heeft laten zien dat deze behoren tot H5 clade 2.3.4.4b. De virussen zijn dus verwant aan HPAI H5 virussen die eerder uitbraken hebben veroorzaakt, sinds 2016.

De HPAI H5N1 virussen in Nederland zijn dus niet verwant aan de zoönotische Aziatische H5N1 stammen die mensen kunnen infecteren. Het risico voor de mens voor besmetting met de nieuwe H5N1 virussen wordt door het RIVM ingeschat als laag. Wel wordt aangeraden om contact met dode (wilde) vogels te vermijden.

Besmettingen vanaf het najaar 2021

Tabellen: hoog pathogene aviaire influenza (HPAI) besmettingen vanaf oktober 2021 bij pluimveehouderijen en bij hobbyhouders met 50+ vogels.

Hoog pathogene vogelgriep bij commerciële pluimveebedrijven

Plaats Bedrijf/diersoort Aantal dieren Type Datum
Ede Eenden 3.000 H5N1 25/01/2022
Willemstad Vleeskuikens 46.000 H5N1 24/01/2022
Grootschermer Vleeskuikens 170.000 H5N1 24/01/2022
Lelystad Leghennen 24.000 H5N1 22/01/2022
Bentelo Legkippen 189.000 H5N1 04/01/2022
Blija Vleeskuikens 222.000 H5N1 03/01/2022
Ysselsteyn Kalkoenen 64.000 H5N1 20/12/2021
Den Ham Vleeskuikens 80.000 H5N1 17/12/2021
Vinkeveen Leghennen 10.000 H5N1 21/11/2021
Tzum Vleeskuikens 122.500 H5N1 14/11/2021
Lutjegast Leghennen 48.000 H5N1 8/11/2021
Zeewolde Vleeseenden 21.000 H5N1 5/11/2021
Zeewolde Vleeseenden 10.000 H5N1 4/11/2021
Grootschermer Vleeskuikens 107.000 H5N1 30/10/2021
Zeewolde Leghennen 36.000 H5N1 26/10/2021

Hoog pathogene vogelgriep bij grotere hobbyhouders

Plaats Bedrijf/diersoort Aantal dieren Type Datum
Nieuwerbrug Kleinschalige houderij 220 H5N1 13/01/2022
Parrega Particuliere eigenaar 200 H5N1 3/11/2021
Assendelft Kleinschalige houderij 190 H5N1 1/11/2021

Bekijk voor alle besmettingen onze vogelgriep kaart elders op deze pagina

Nieuws van de overheid

Dit nieuwsbericht is 28 januari voor het laatst bijgewerkt