Project

Diagnostiek, Ontwikkeling en Toepassing

Diagnostiekontwikkeling voor het snel en effectief kunnen meten van luchtwegaandoeningen, het interpreteren van deze uitslagen mede in relatie tot ziekte en behandeling, het verkrijgen van meer inzicht in de effecten van het toepassen van diagnostiek en screening en het verkrijgen van meer inzicht in de toepassing van vaccinatie. Het laatste onderdeel omvat zowel cost-beneifit vraagstukken als ook meer duurzaamheid gerelateerde vragen (relatie tot voederconversie en foodprint). Onderdeel van het te ontwikkelen diagnostische pakket vormt ook het in kaart brengen van het resistentieprofiel van mogelijk causale bacteriële agentia: kunnen 1e of 2e keuze antibiotica effectief worden ingezet op moment dat ziekte agv deze pathogene bacteriën wordt gediagnosticeerd. In eerste instantie wordt het te ontwikkelen diagnostische pakket en haar toepassingen gericht op de kalveren keten (2013). Echter, vanaf het begin dragen ook andere sectoren, met name de varkenssector en aanpalende bedrijfsleven, bij, omdat het te ontwikkelen pakket kan worden doorontwikkeld en geoptimaliseerd voor andere sectoren. Toepassingen voor andere sectoren zullen vanaf 2014 tot stand komen. In het DOT-project wordt de effectiviteit onderzocht van het toepassen van diagnostiek in risicogebaseer.

Het laatste onderdeel omvat zowel cost-beneifit vraagstukken als ook meer duurzaamheid gerelateerde vragen (relatie tot voederconversie en foodprint). Onderdeel van het te ontwikkelen diagnostische pakket vormt ook het in kaart brengen van het resistentieprofiel van mogelijk causale bacteriële agentia: kunnen  keuze antibiotica effectief worden ingezet op moment dat ziekte agv deze pathogene bacteriën wordt gediagnosticeerd. In eerste instantie wordt het te ontwikkelen diagnostische pakket en haar toepassingen gericht op de kalveren keten (2013). Echter, vanaf het begin dragen ook andere sectoren, met name de varkenssector en aanpalende bedrijfsleven, bij, omdat het te ontwikkelen pakket kan worden doorontwikkeld en geoptimaliseerd voor andere sectoren. Toepassingen voor andere sectoren zullen vanaf 2014 tot stand komen. In het DOT project wordt de effectiviteit onderzocht van het toepassen van diagnostiek in risico gebaseerd.

Doelstellingen

Meerdere sectoren hebben behoefte aan de ontwikkeling van diagnostiek waarbij de toepassing van diagnostische methoden in het veld uiteindelijk leidt tot een gezondere veehouderij. Het gaat daarbij met name om snellere diagnostiek om eerder op bedrijfsniveau gericht in te kunnen grijpen en om snelle diagnostiek om eventueel aanwezige resistentiefactoren tegen antibiotica vast te stellen. Diagnostiek is reeds een belangrijke pijler onder bedrijfsgezondheid plannen. Gezien de wens om de therapeutische inzet van antibiotica in de dierhouderij beter te onderbouwen, zal het belang van diagnostiek toenemen. Snelheid is hierbij geboden omdat men na een waarschijnlijkheidsdiagnose, gebaseerd op bedrijf anamnese, bedrijf historie en klinische blik, zo snel mogelijk wil starten met antibiotica – mits nodig. In dit tijdsframe moet in de nabije toekomst diagnostiek passen waarbij de belangrijkste vragen zijn:

  • Wordt de ziekte veroorzaakt (of mede veroorzaakt) door een bacterieel agens of mycoplasma? (vooral een relevante vraag bij multifactoriële ziekte complexen, zoals luchtweg aandoeningen)
  • Is het eventuele bacteriële agens of mycoplasma gevoelig voor 1e en/of 2e keuze antibiotica of kunnen er resistentie factoren worden aangetoond die effectieve inzet van antibiotica blokkeren.
  • Hoe kan en moet snelle diagnostiek op het primaire bedrijf en in de keten effectief worden ingezet mede in relatie tot het bevorderen van de bedrijfsdiergezondheid en risicogebaseerde ketenmonitoring.

De kennisvragen moeten niet licht worden beschouwd, omdat een initiële investering in de ontwikkeling van nieuwe technologie nodig is en een investering in het verkrijgen van een goed gedefinieerde data- en monsterbank. Gezien de omvang van dit type investeringen (orde van grootte: 1000-1500  kE) is het niet wenselijk om één sector dit te laten dragen, zeker als een methode en techniek (een platform) wordt ontwikkeld die voor meerdere sectoren toepasbaar gemaakt kan worden. In acht moet worden genomen dat in verschillende sectoren / diersoorten andere causale agentia een rol spelen in ziektecomplexen als luchtwegaandoeningen. Andere causale pathogenen spelen een rol evenals andere mogelijk aanwezige resistentiefactoren. Dit neemt niet weg dat, op het moment dat platform eenmaal gereed is, de vervolg investeringen om het platform ook voor andere sectoren toepasbaar te maken, een stuk lager is dan de initiële investering. 

Huidige voorstel

Het huidige voorstel stelt de volgende systematiek voor: het ontwikkelen, interpreteerbaar en daarmee toepasbaar maken van snelle multi-agens diagnostiek gekoppeld aan het snel vaststellen van eventueel aanwezige resistentiefactoren. Er zal gebruik worden gemaakt van platforms waar reeds ervaring mee is opgedaan, waardoor het plan als zodanig ook haalbaar is. Het programma van eisen onder het platform is gedefinieerd in samenspraak met de kalver-, varkens, melkvee en pluimvee sector.  Het platform wordt in eerste instantie (2013) ontwikkeld en toepasbaar gemaakt voor de kalversector, mede omdat de urgentie hier hoog is. Vanaf 2014 zullen ook toepassingen worden ontwikkeld voor andere sectoren, op het moment dat zij ook gaan bijdragen. Dit zal trapsgewijs plaatsvinden.

Publicaties