Project

Gezond in de keten

Bekend is dat de belichting tijdens de teelt het vitamine C-gehalte in tomaat en paprika beïnvloedt. Zo kan met speciale LED-strips met blauw en rood licht het vitamine C-gehalte in tomaat worden verdubbeld. De grootste toename treedt op bij 20-50% extra licht. Het vermoeden is dat het licht direct betrokken is bij de vorming van vitamine C.

Om het achterliggende mechanisme beter te begrijpen en deze kennis toe te passen is meer onderzoek nodig. Daarvoor wordt onder andere onderzoek gedaan naar de effecten van de lichtkleur. Ook worden naast vitamine C ook andere stoffen gemeten.
Doelstelling van dit project is het ontrafelen, begrijpen en toepassen van het aanschakelen van het secundaire metabolisme in tomaat. Hierdoor worden meer gezondheidsbevorderende stoffen zoals vitamine C en andere stoffen zoals carotenoïden, flavonoïden en polyfenolen opgebouwd tijdens de teelt. Uiteindelijk komen ze ook beschikbaar voor consumenten. 

Aanpak en tijdspad

  • Testen met verschillende soorten licht.
  • Bepaling inhoudsstoffen bij verschillende belichtingen.
  • Workshop over resultaten.

Resultaten

Dit project levert kennis over concrete mogelijkheden om schoon, veilig en gezond voedsel voor de consumenten van vandaag en morgen te produceren.


Er is onderzoek uitgevoerd met als doel het ontrafelen, begrijpen en toepassen van het aanschakelen van het secundaire metabolisme in tomaat, waardoor gezondheidsbevorderende stoffen zoals vitamine C  en andere stoffen zoals anti-oxidanten en carotenoïden meer worden opgebouwd tijdens de teelt en beschikbaar komen voor consumenten.

Er komt naar voren dat het vitamine C gehalte van tomaat te verhogen is door de vruchten zelf te belichten met LED-kokers die de tros rondom belichten. Bij meer licht neemt het vitamine C gehalte logaritmisch toe. Bij de eerste extra lichthoeveelheden neemt het vitamine C gehalte het sterkst toe per extra lichteenheid tot 50- 65% extra vitamine C in vergelijking met regulier geteelde tomaten. Daarboven is de toename per extra lichteenheid beperkter, maar kan verder toenemen tot een verdubbeling van het vitamine C gehalte.

Op basis van vitamine C metingen van verschillende praktijklocaties in regio Bleiswijk met dezelfde cultivar, blijken verschillen in vitamine c gehalte tot 30% aanwezig.

Het gehalte aan anti-oxidanten was ook hoger bij belichte trossen dan bij regulier geteelde tomaten, maar dit effect was kleiner dan vitamine C en er zijn hogere intensiteiten nodig voor dit effect.

Ook de refractie neemt iets toe (ca 0,5ºbrix) door de trosbelichting, maar dit effect was niet in alle proeven significant. Er was geen effect van de trosbelichting op het zuurgehalte van de vruchten.

Ook een week na de oogst is het verschil in vitamine C en refractie nog aanwezig, dus is beschikbaar voor de consument.


Deliverables


Het uitbrengen van een persbericht heeft tot veel nieuwsberichten wereldwijd geleid, een interview bij Radio 1 en een opname voor EO- televisieprogramma De Vijfde Dag.

Tijdens de opening van het Orion in Wageningen dit jaar, is o.a. voor HM Koningin Máxima een demo gegeven van dit project met tomatenplanten met LED kokers op locatie (zie foto). Dit leidde eveneens tot veel nieuwsberichten. in 2013 zijn totaal 73 nieuwsberichten verschenen.

Het onderwerp van dit project heeft inmiddels een vervolg gevonden in de PPS ‘Vermarkting van Gezonde Groenten en Fruit’ welke van 2013-2016 loopt. STW project ‘TomVit; Healthy fruits by localised LED light on fruits’ in samenwerking met Philips, waarbij de focus ligt op de achterliggende mechanismen om het effect van licht op de vorming van vitamine C verder te verklaren en stimuleren en het EFRO project; ’Innovatie & Demonstratie Centra Duurzame Greenports’ waar o.a. een extra verdiepingsslag gemaakt kan worden in de analyse van inhoudsstoffen en valorisatie daarvan.

Aangezien de geïnteresseerden grotendeels dezelfde bedrijven zijn die aan de PPS deelnemen, zijn de workshops gecombineerd. Deze hebben plaatsgevonden op 2  mei 2013 en 16 oktober 2013.

Voor het wetenschappelijk artikel volgt een publicatie van een ISHS congress in Maastricht. Er is een abstract ingediend voor ISHS congres in Brisbane voor komend jaar. De opgedane kennis biedt de basis en handvaten voor verdere ontwikkeling van bij-belichtsysteem inclusief belichtingsprotocol ter verhoging van vitamine C en andere gezondheidsgerelateerde inhoudsstoffen. Dit levert basiskennis waar ontwikkelaars in een praktijksituatie op kunnen door ontwikkelen.


Publicaties