Dieks kop landgeitbok

Project

Ondersteuning instandhouding van zeldzame landbouwhuisdierrassen

Stamboeken, rasverenigingen en de Stichting Zeldzame Huisdieren (SZH) hebben behoefte aan kennis en technische en organisatorische ondersteuning bij de instandhouding van (zeldzame) rassen. Dit omvat zowel technische ondersteuning gericht op behoud van genetische diversiteit en duurzame ontwikkeling van rassen (fokkerij) als informatieoverdracht.

Doel van dit project is het ontwikkelen van alternatieve (fokkerij)strategieën voor het behoud van genetische diversiteit en duurzame ontwikkeling van rassen (in situ en on-farm). Ook de periodieke inventarisatie van de status van rassen en de actualisatie van de nationale, Europese en mondiale database van dierrasen in de landbouw valt binnen dit project.

Aanpak en tijdspad

Activiteiten zijn:

  • Een periodieke update van de Europese (EFABIS) en mondiale (FAO-DAD-IS) database zal worden uitgevoerd voor twee diersoorten.
  • Technische ondersteuning bij de prioritering van rassen die in de genenbank opgeslagen moeten worden.
  • Fokadvies, inclusief bijbehorend onderzoek.
  • Bijdrage aan ontwikkeling biologische veehouderij.
  • Organiseren themadagen en communicatie met stakeholders.

Resultaten

  • Het CGN heeft is een stand bemensd op de “Farm and Country Fair” in Aalten en op “Beleef het Landleven” in Arnhem.
  • De populatie van Friese roodbonten is opnieuw geanalyseerd nadat de afstammingsgegevens zijn aangevuld. Samen met de SZH is een DNA onderzoek opgezet om meer inzicht te krijgen in de genetische variatie in het ras. 
  • De populatie van Brandrode runderen is geanalyseerd en het paringsadvies is uitgebracht. Ook de populaties van de Bonte Bentheimer, het Mergellander Schaap, de Hollandse Herder en de Drentsche Patrijshond zijn geanalyseerd en de betrokken verenigingen zijn van advies voorzien. 
  • Het fokprogramma voor de melkschapen is in nauwe samenwerking met de SZH gestart. Er is fokschema gemaakt waarin KI wordt toegepast om de rammenlijnen te kunnen uitwisselen tussen de deelnemende bedrijven. 
  • Het inteeltmodel is klaar voor publiek gebruik.
  • Er zijn een aantal PVE bijeenkomsten bijgewoond van adviescommissies voor erkenning en toezicht op stamboeken voor  rund, schaap, geit, varken, paard.
  • Een MSc student bij de leerstoelgroep Dierlijke Productiesystemen is begeleid bij haar internationale onderzoek naar de waarde van zeldzame rassen voor beheer van cultuurlandschappen. 
  • Ten behoeve van de internationale databases en het tweede landenrapport over de status van de rassen in Nederland (FAO-state of the world) is de status van alle NL-rassen geactualiseerd.
  • Het CGN heeft zich gepresenteerd op de manifestatie van “Landleven”.
  • De samenwerking met de Stichting Fries Roodbont Vee is voortgezet. Er is medewerking  verleend aan hun fokprogramma door te adviseren over het stiergebruik en embryotransplantatie. Er is DNA-onderzoek verricht om een groot aantal vragen over de herkomst en de samenstelling van de populatie op e helderen.
  • In nauwe samenspraak met de Blaarkopstichting is een fokprogramma voorgesteld aan de fokkers. Samen met de SZH is een begin gemaakt met de genetische analyse van het ras.
  • Het fokprogramma voor  de melkschapen is verder vorm gegeven, maar de uitvoering wordt bemoeilijkt door de slechte economische situatie in die sector, waardoor een bedrijf afgehaakt is.
  • Er is veel werk verzet om de verwantschaps-en inteeltberekening toegankelijk te maken voor rasverenigingen. Het plaatsen van deze programma’s op een publiek toegankelijke server levert nog een aantal problemen op die om een oplossing vragen begin 2015.
  • De populatie van Brandrode koeien is opnieuw geanalyseerd en er is een fokadvies gegeven. Er is veel tijd besteed aan de analyse van de scrapie-gevoeligheid van de Nederlandse geitenrassen en aan het presenteren van de resultaten.
  • Er zijn interviews afgenomen bij oudere ervaringsdeskundigen om kennis en ervaring met het houden van zeldzame rassen vast te leggen. Dit is samen met de SZH uitgevoerd en de resultaten zijn vastgelegd in het SZH-blad “Zeldzaam Huisdier”.
  • Twee (ACT) werkgroepjes van WU-studenten zijn van advies voorzien bij het schrijven van hun onderzoeksrapporten in opdracht van de SZH respectievelijk over de initiatieven die nodig zijn om het Nederlands landrasvarken levend te behouden en over het verbeteren van de registratie van dieren van zeldzame rassen

    Publicaties

    Externe publicatie