Praktische invulling wetgeving helpt varkenswelzijn vooruit

Project

Praktische invulling wetgeving helpt varkenswelzijn vooruit

In de Wet Dieren (2013) staat de intrinsieke waarde van het dier centraal. De wet bevat regelgeving om het welzijn van dieren in Nederland te beschermen. Veel van deze regelgeving bevat zogenaamde ‘open normen’. Zonder concrete uitwerking van deze ‘open normen’ is het echter voor de Nederlandse Voedsel- en Waren Autoriteit (NVWA) moeilijk de wet te handhaven. Varkens in Nood spant zich in om het welzijn van varkens te verbeteren. Zij meent dan ook dat het noodzakelijk is op korte termijn invulling te geven aan deze open normen. Daarom is aan de Wetenschapswinkel van Wageningen Universiteit & Research gevraagd om op wetenschappelijke basis één of enkele van deze open normen in te vullen. Varkens in Nood denkt dat hierdoor ook de handhaving beter mogelijk wordt.

In de Wet Dieren is het wettelijk vereiste niveau van dierenwelzijn ook in de varkenshouderij in zogenaamde ‘open normen’ vastgelegd. In dergelijke ‘open normen’ wordt in globale termen aangegeven aan welke eisen een dierhouder moet voldoen om een goed welzijn en een goede gezondheid van het dier voldoende en op ieder moment te waarborgen. Door het formuleren van deze open normen krijgt de sector zelf de gelegenheid hieraan op innovatieve wijze invulling te geven. Ook wordt voorkomen dat de wetgeving star en de regeldruk onnodig groot wordt.

Voor de toezichthouder (NVWA) kan het echter betekenen dat het handhaven lastig wordt als geen concrete invulling plaats vindt. Bovendien is de juridische grond om te handhaven onduidelijk. Volgens Varkens in Nood is het voor het verbeteren van het welzijn van varkens daarom noodzakelijk dat er invulling wordt gegeven aan de open normen op het gebied van dierenwelzijn, meer in het bijzonder die betrekking hebben op varkens. Omdat deze invulling op een wetenschappelijk onderbouwde manier moet plaatsvinden hebben zij de Wetenschapswinkel benaderd. Invulling van open normen kan ook voor de varkenshouder inzichten opleveren die noodzakelijk zijn om tot de gewenste innovaties in het bedrijfsmanagement te komen.

Varkens in Nood is een stichting die opkomt voor het belang van varkens in de (intensieve) veehouderij. Door middel van campagnes, voorlichting en het voeren van rechtszaken probeert de stichting het welzijn van productievarkens te verbeteren.

In juli 2018 heeft een team van 6 enthousiaste master studenten in het kader van hun vak “Academic Consultancy Training” (ACT)  een eerste verkennend onderzoek afgerond. Zij adviseerden de wetenschapswinkel om zich vooral te richten op hokverrijking en zij ontwikkelden een eerste concept handhavingsprotocol. Een tweede ACT-studententeam richtte zich vervolgens in het najaar van 2018 op het design van nieuwe hokverrijking voor varkens. Momenteel werkt masterstudente Sharita Kanhailal (leerstoelgroep adaptatiefysiologie) aan de ontwikkeling van een verbeterde versie van het handhavingsprotocol voor hokverrijking bij varkens.

Projectuitvoering

  • Francien de Jonge (projectleider)
  • Studenten Academic Consultancy Training (ACTgroep 2060): Myra Ekkelboom, Kristi Ernst, Nienke Kerssen, Sharine Smeets, Yan Sun, Xuetong Yin
  • Studenten Academic Consultancy Training (ACTgroep 2166): Xana Blaauw, Zhengxiao He, Mandy de Jong, Charlotte Nauta, Marleen Verdaasdonk, Zhanhua Xing
  • Sharita Kanhailal (masterstudente dierwetenschappen)