Project

Teelt de grond uit: blauwe bes

Om aan beleidsdoelstellingen te voldoen is het van belang dat de emissie van nutriënten en gewasbeschermingsmiddelen geminimaliseerd wordt bij onder andere de teelt van blauwe bes. Daarnaast neemt de concurrentie op de wereldmarkt toe voor de blauwe best waardoor het noodzakelijk is om de kostprijs te verlagen en de kwaliteit te verbeteren.

Doelstelling

Het doel van dit project is daarom om een rendabel innovatief teeltsysteem voor blauwe bes te ontwikkelen, dat bijdraagt aan het minimaliseren van de emissie van nutriënten en gewasbeschermingsmiddelen.

Kenmerken van dit systeem zijn:
  • de substraatteelt is los van de grond, afgestemd op de teelt van blauwe bes
  • een hogere vruchtkwaliteit, vooral een voldoende grote vruchtmaat
  • efficiënte benutting van het grondoppervlak
  • verkorten stichtingsperiodehogere productiehogere mechanisatiegraad van de pluk

Resultaten

In een proef zijn in 2011 verschillende EC-niveau’s gerealiseerd door het meer of minder doseren van de complete voedingsoplossing. De kalium in de voedingoplossing met de laagste EC raakte snel uitgeput, maar bij de hoge EC (en dus hoge kaliumconcentratie) is geen verhoging van de kaliumopname gevonden. In tegenstelling tot de meeste vruchtgroentegewassen heeft blauwe bessen dus veel minder behoefte aan kalium.

Bij stikstof leidde het verhogen van de EC (en de stikstofconcentratie) wel tot verhoging van de opname. Dit is een signaal dat er een ondergrens is aan de stikstofdosering. Opvallend is dat in beide jaren de stikstofopname in het tweede deel van het seizoen toeneemt en dat er halverwege het seizoen een dip ontstaat in de stikstofgehaltecurve. Dit was vooral te zien bij de referentie in de vollegrond. Met de hoge EC kon de stikstofdip voor een deel worden voorkomen. Dit zijn belangrijke bevindingen voor de verdere totstandkoming van fertigatieschema’s voor de containerteelt en wellicht ook voor de bemesting in de vollegrondteelt.

De zware vorst in de winter 2012/2013 bleek geen onoverkomelijk probleem bij de teelt in containers. Wanneer weinig wintervorstgevoelige rassen gekozen worden en ervoor wordt gezorgd dat de groei op tijd is afgesloten, treedt er weinig wintervorstschade op.

In 2012 is, op basis van de ervaringen in voorgaande jaren, begonnen we met een nieuwe substraat voor boven- en onderin de pot. Uit de resultaten van 2012 bleek dat de start enorm goed was: de verwachting is dat we de stichtingsperiode op deze manier van vier naar twee jaar kunnen verkorten.

Het uiteindelijke resultaat zal een protocol zijn voor een rendabele ‘teelt de grond uit’ met eventueel recirculatie van drainwater voor het gewas blauwe bes, waarmee de reductie van stikstofemissie naar het grondwater drastisch is verminderd.

Werkwijze

Op basis van de resultaten uit 2010 en 2011 en de wens van ondernemers om droog te telen (slechts 0-5% drainage) is in 2012 een nieuwe proef gestart met een nieuw substraat. In 2013 continueert deze proef met de volgende behandelingen: 1) referentie; drainpercentage 0-5%, 2) beperking groei door waterbeperking; watergift 75% van behandeling 1, 3) stimuleren groei door meer stikstof in de eerste maand van het seizoen en 4) stimuleren groei door meer stikstof in laatste maand van het seizoen.

Daarnaast wordt de rassenproef voortgezet en doet het bedrijvenconsortium onderzoek naar methoden om het droog telen dagelijks te realiseren.

Publicaties