Verantwoord omgaan met staarten

Project

Verantwoord omgaan met staarten

Al jaren wordt er in binnen- en buitenland zonder veel succes gezocht naar wegen om couperen overbodig te maken. In een nieuwe poging de patstelling in deze problematiek te doorbreken, hebben de Vakgroep Varkenshouderij van Land- en Tuinbouw Organisatie Nederland en de Nederlandse Vereniging tot Bescherming van Dieren het initiatief genomen tot het instellen van de ‘Werkgroep Krulstaart’. De werkgroep Krulstaart bestaat uit een vertegenwoordiging van diverse betrokkenen uit de varkensvleesketen; LTO, Dierenbescherming, NVV, dierenartsen, fokkerij, slachterij, diervoederindustrie en overheid. Het CAWA-team van Wageningen University & Research begeleidt het proces.

Doelstelling

De werkgroep constateert dat staartbijten een lastig multifactoreel probleem is, maar dat het mogelijk moet zijn stapsgewijs gedeeltelijk en uiteindelijk geheel met couperen te stoppen door: op korte termijn de incidentie van staartbijten terug te dringen door binnen de huidige varkenshouderijsystemen en in de bestaande varkensbedrijven factoren als klimaat, voeding, gezondheid en omgevingsverrijking zoveel mogelijk te optimaliseren,op langere termijn staartbijten vrijwel geheel uit te bannen door naast genoemde optimalisaties hieraan te werken via fokkerij en invoering van aangepaste huisvestingssystemen en verrijking. Doel van het onderzoek is drieledig:

  1. demonstratie project om te laten zien dat met alle beschikbare kennis vanuit binnen- en buitenland het mogelijk is om de staarten bij varkens binnen bestaande systemen eraan te laten.
  2. Ontwikkeling van een vangnet om curatief als staartbijten optreedt te kunnen ingrijpen. 
  3. Praktijknetwerk reductie staartschade op praktijkbedrijven.

Werkwijze

In 2013 ligt de nadruk op het inbrengen van alle kennis die nationaal en internationaal beschikbaar is om op VIC Sterksel te laten zien dat niet couperen binnen bestaande stalsystemen mogelijk is. Juist omdat er in de praktijk zoveel negatieve ervaringen zijn met het bijten aan staarten wordt bewust gestart op VIC Sterksel en niet op praktijk bedrijven. In de praktijk is het wel de bedoeling dat kleine stappen gezet worden. Het gaat daarbij om het creƫren van beweging naar langere staarten. Voorts richt het project zich op het benutten van voorlopende varkenshouders en meenemen van erfbetreders en ketenpartijen. De voorlopers worden niet gestimuleerd om te stoppen met couperen, maar worden wel benut bij het onderzoek op VIC Sterksel en bij het oplossen van problemen in de praktijk (welke oplossing werkt in welke specifieke situatie en toetsen of dit succesvol is).

Door niet bedrijven te stimuleren om volledig te stoppen met couperen wordt afbreukrisico door falen in de praktijk voorkomen.

Resultaten

Voor de varkenshouders is het belang dat het project dat in bestaande situaties bedrijven geholpen worden met oplossingsrichtingen om bij optreden van staartbijten dit in een vroegtijdig stadium te kunnen aanpakken. Dit geldt in de gangbare praktijk op bedrijven met gecoupeerde staarten en op biologische bedrijven met ongecoupeerde staarten. Daarmee moet de economische schade op individuele bedrijven beperkt worden. Als de aanpak succesvol is kunnen mogelijk op termijn eerste bedrijven stoppen met couperen.