Nieuws

Duurzame voedselvoorziening langs meerdere routes

Gepubliceerd op
1 oktober 2013

Discussies over een duurzaam voedselsysteem zijn gecompliceerd en beladen en hebben nog al eens de neiging de oplossing in één richting te zoeken. Onderzoekers van LEI Wageningen UR zijn nagegaan welke drijfveren en strategieën ten grondslag liggen aan diverse duurzame voedselinitiatieven en wat de pijlers zijn voor een transitie naar een duurzame landbouw en voedselvoorziening.

Voorbeelden van initiatieven

Aan de hand van acht voorbeelden schetsen de onderzoekers een veelzijdig beeld van duurzame initiatieven en strategieën in de wereld van landbouw en voedsel, variërend van idealistisch getinte stadslandbouw, nieuwe supermarktformules en hybride vleesproducten tot de visionaire plannen van de commissie Van Doorn en Unilever. De veelzijdigheid van de voorbeelden uit praktijk is geplaatst binnen enkele veranderingsroutes. Het blijkt dat verduurzaming in landbouw en voedsel op vier pijlers rust: (i) innovatieve en praktische kennis, (ii) marktervaring, (iii) betrokkenheid burgers en consumenten en (iv) ondersteunende beleidsarrangementen. De verduurzaming in landbouw en voedsel is verder te zien als een samenspel van kleinschalige en grootschalige initiatieven in combinatie met veranderingen in productie én consumptie.

Geen uitgestippelde marsroute

Voor de transitie naar een duurzaam landbouw- en voedselsysteem bestaat geen uitgestippelde marsroute. Ondanks de veelheid van duurzame voedselinitiatieven is er weinig praktische samenwerking. De onderzoekers constateren meer verbrokkeling dan bundeling van energie. De uitdaging is hoe meerdere veranderingsroutes elkaar kunnen versterken, en hoe de maatschappelijke energie beter kan worden gebundeld. Burgers en consumenten zouden meer benaderd kunnen worden als potentiële partners bij verduurzaming. Om de krachten te bundelen, zal er oog moeten zijn voor de institutionele belemmeringen. Zowel de overheid als de markt hebben hierbij een belangrijke rol. Veel hangt af van in hoeverre partijen en netwerken elkaar zullen weten te vinden.


LEI Wageningen UR heeft het onderzoek uitgevoerd in opdracht van het PBL en de WOT Natuur & Milieu als bijdrage aan kennisontwikkeling voor de komende Balans van de Leefomgeving (2014) en Natuurverkenning (2016). De studie maakt onderdeel uit van het Strategisch Meerjarenprogramma Biodiversiteit, Voedsel en Ontwikkeling.