Project

Klimaatverandering zet doelstellingen KRW onder druk

Veranderingen in het neerslagpatroon als gevolg van de klimaatverandering hebben grote invloed op de Nederlandse beeksystemen.

Wageningen Environmental Research (Alterra) probeert inzicht te krijgen in de aard en omvang van de effecten op de maatregelen die Nederland uitvoert om de doelen van de Kaderrichtlijn Water (KRW) te behalen.

Het doel van de studie Doorwerking klimaatverandering in KRW keuzen is het krijgen van kennis en inzicht in de effecten van klimaatverandering op de doelen van de KRW. Daarnaast bekijken de onderzoekers de effecten van de maatregelen die worden voorbereid om de KRW te kunnen uitvoeren.

Klimaatverandering

De Kaderrichtlijn Water stelt hoge eisen aan het waterbeheer. Nederland heeft tot 2015 de tijd om maatregelen te nemen. Het besef groeit dat de klimaatverandering invloed zal hebben op de effectiviteit van de maatregelen. Want de komende decennia krijgt het Nederlandse watersysteem te maken met een hogere afvoer van water in de winter, verdroging in de zomer en het optreden van meer extreme piekafvoeren het gehele jaar door. Daarnaast stijgt de temperatuur van het water geleidelijk door de klimaatverandering.

Piekafvoer

Verbetering van de ecologische toestand in het kader van de KRW lukt alleen door tijdig in te spelen op een dergelijk veranderd klimaat. Wageningen Environmental Research (Alterra) heeft onder andere geƫxperimenteerd met de piekafvoer in een natuurlijk beeksysteem - de Springendaalse beek in Twente - en een matig verstoorde situatie - de Frederik-Bernhard beek op de Veluwe. Op beide locaties hebben de onderzoekers de klimaatverandering gesimuleerd door binnen zeven dagen vijf verschillende afvoerpieken in gang te zetten. Ze hielden bij hoe de samenstelling van de macrofauna was voor, kort na en tot 56 dagen na de piekafvoeren. Ook zijn er metingen verricht aan de optredende stroomsnelheden en aan de aanwezige structuren in de beek.

Maatregelen

De resultaten bevestigen dat de toekomstige veranderingen in het klimaat effect hebben op de maatregelen van de KRW. De invloeden van de klimaatverandering op herstelmaatregelen zijn in de meeste gevallen negatief. De veranderingen doen het beoogde effect teniet. Vooral de toename van piekafvoeren heeft grote gevolgen, bijvoorbeeld op maatregelen die natuurlijke meandering van watersystemen terug moeten brengen. Op basis van de resultaten blijkt dat het belangrijk is om veel meer water te kunnen bergen. Daarnaast is het van belang om de stroomsnelheden die bij een grote hoeveelheid afvoer hoort te zien in te perken om de schade aan de structuur van de beken te beperken.

Maatlatten

De mate waarin de veranderingen de KRW maatlatten beĆÆnvloeden, varieert onder andere per organisme, beektype en mate van verstoring van het gebied. Volgens de onderzoekers is het effect te beperken door de meest temperatuurgevoelige waterorganismen uit de maatlat te verwijderen, omdat deze het sowieso zwaar zullen krijgen. Ongeacht maatregelen die de situatie over het algemeen verbeteren. Ook stellen de onderzoekers voor om het referentiebeeld dat ten grondslag ligt aan de gestelde doelen aan te passen aan de toekomstige omstandigheden.

Links: