Nieuws

Lichaam beschermt zelf tegen ernstige ontstekingen veroorzaakt door verzadigd vet

Gepubliceerd op
1 december 2010

Consumptie van verzadigd vet kan een ernstige ontstekingsreactie teweegbrengen. Het lichaam probeert zich hier tegen te beschermen met behulp van een bepaald eiwit. Dat laten onderzoekers van Wageningen University, onderdeel van Wageningen UR, voor de eerste keer zien. Een artikel over hun bevindingen verschijnt woensdag 1 december in het prestigieuze tijdschrift Cell Metabolism.

Het lichaam probeert zich te beschermen tegen de ontstekingsreactie via de productie van een eiwit genaamd Angiopoietin-like protein 4, kortweg Angptl4. Met behulp van muizenmodellen tonen de onderzoekers aan dat dit eiwit voorkómt dat in de buikholte verzadigd vet wordt opgenomen en daardoor een ernstige ontstekingsreactie veroorzaakt.

Sander Kersten, universitair hoofddocent voeding, metabolisme en genomics aan Wageningen University: “Uit eerder onderzoek is al gebleken dat het eten van te veel verzadigd vet een stimulerend effect heeft op ontsteking. Maar hoe het verzadigd vet in ons lichaam precies werkt, is nog grotendeels onbekend. Dit onderzoek – dat 3,5 jaar duurde -  levert daar een belangrijke bijdrage aan”.

Voor het onderzoek werd gebruik gemaakt van muizen die Angptl4 niet kunnen produceren. Wanneer deze muizen verzadigd vet aten, ontwikkelden ze een ernstige ontsteking vanuit de buikholte, die uiteindelijk leidde tot ophoping van buikvocht (ascites) en buikvliesontsteking. De onderzoekers ontdekten dat speciale witte bloedcellen in de buikholte verzadigd vet gingen opnemen wanneer Angptl4 afwezig was. De opname van verzadigd vet in deze cellen leidde vervolgens tot een sterke ontstekingsreactie. Kersten: “Opvallend genoeg veroorzaakte onverzadigd vet geen ontsteking, deels omdat onverzadigd vet de productie van Angptl4 sterk stimuleert, waardoor het vet niet wordt opgenomen.”

Minder verzadigd vet eten

Volgens de richtlijnen van het voedingscentrum moeten we het gebruik van verzadigd vet beperken. Dat komt onder andere doordat verzadigd vet het cholesterolgehalte in het bloed doet stijgen. Dit vergroot de kans op hart- en vaatziekten. Daarnaast wordt steeds duidelijker dat verzadigd vet ontstekingsreacties bevordert, wat een negatief effect kan hebben op diverse ziektes.

Nutrigenomics
Het onderzoek illustreert volgens Kersten hoe met behulp van een zogenaamde nutrigenomics-benadering diepgaand inzicht wordt gekregen in de werking van voeding in ons lichaam. Binnen nutrigenomics-onderzoek worden moderne technieken zoals microarray ingezet en wordt onder andere gebruik gemaakt van transgene diermodellen.

Het onderzoek is gefinancierd door NWO en het Nutrigenomics Consortium.

Artikel in Cell Metabolism 2010, volume 12, issue 6, 1 december:
  • Auteurs: Laeticia Lichtenstein, Frits Mattijssen, Nicole J. de Wit, Anastasia Georgiadi, Guido J. Hooiveld, Roelof van der Meer, Yin He, Ling Qi, Anja Köster, Jouke T. Tamsma, Nguan Soon Tan, Michael Müller en Sander Kersten.
  • Titel:  Angptl4 protects against severe pro-inflammatory effects of saturated fat by inhibiting fatty acid uptake into mesenteric lymph node macrophages.
  • Running title: Angptl4 blocks saturated fat induced inflammation.