Protea, Kroonjuweel van de Kaap

Nieuws

Nieuw boek: 'Kroonjuwelen van de Kaap'

Gepubliceerd op
21 november 2012

In het net verschenen boek 'Kroonjuwelen van de Kaap' nemen plantkundige Joop Schaminée en fotograaf Liesbeth Sluiter de fascinerende wereld van de Kaap onder de loep. Niet alleen de biologische rijkdom van het fynbos, maar ook de geschiedenis van het gebied en zijn bewoners.

‘Hemelse velden’, jubelde Willem ten Rhyne toen hij in 1673 voet aan wal zette ten noorden van Kaap de Goede Hoop. Deze VOC-chirurgijn was, zoals alle artsen in die tijd, geschoold in plantkunde. De ongekende luister van de Kaapse flora begeesterde hem in hoge mate. Datzelfde gevoel overkomt Joop Schaminée, geen chirurgijn maar wel plantkundige bij Alterra Wageningen UR, iedere keer als hij de Kaap bezoekt voor het informatiesysteem SynBioSys Fynbos.

Schaminée wist journalist en fotograaf Liesbeth Sluiter voor dit bijzondere project te interesseren. In 'Kroonjuwelen van de Kaap' nemen ze de fascinerende wereld van de Kaap onder de loep. Niet alleen de biologische rijkdom van het fynbos, maar ook de geschiedenis van het gebied en zijn bewoners. Na eeuwenlang op zichzelf te hebben geleefd, in nauw samenspel met de natuur, kregen de oorspronkelijke bewoners, de Khoikhoi en de San, vanaf de zeventiende eeuw te maken met kolonialisme, en de daaruit voortgekomen apartheid. Recente ontwikkelingen, waaronder de grootschalige teelt van rooibosthee, zetten het kwetsbare gebied en haar oeroude bevolking sterk onder druk. Maar dankzij lokale initiatieven doen duurzaamheid en eerlijke handel geleidelijk hun intrede.

Een apart hoofdstuk in het boek is gewijd aan Rhoda Malgas, aan de levensgeschiedenis van een jonge zwarte vrouw die vanuit een gekleurde township in het Zuid-Afrika van de apartheid opklom tot promovenda aan Wageningen University. Joop Schaminée is haar promotor. “In dit hoofdstuk komen alle draden uit het boek bij elkaar,” zegt Joop Schaminée. “Het Kaapse fynbos met zijn biodiversiteit, de teelt van rooibos, de mensen van de Kaap, de verre en nabije geschiedenis en de toekomst van het land. Biodiversiteit, ecologie en mensen zijn nauw verweven in dit boek.” Waarin overigens ook wordt onderkend dat de ‘rainbow nation’, het ideaal van een veelkleurig en harmonisch post-apartheid Zuid-Afrika, nog ver weg is.

'Kroonjuwelen van de Kaap' is al met al een beeldende reportage van een bijzonder gebied en de mensen die er wonen en werken. Natuurbeschermers, wetenschappers en de lokale bevolking komen aan het woord. Schaminée en Sluiter stellen met verwondering en enthousiasme de natuur centraal en gaan ook in op het menselijk gebruik van het fynbos. Het resultaat is niet alleen een veelzijdig boek over de natuur en de mensen van de Kaap, het is ook een gepassioneerd pleidooi voor behoud van verscheidenheid.