Project

Nieuw model voorspelt gevaren voedselveiligheid

Door gevaren voor de voedselveiligheid zo vroeg mogelijk te signaleren, kun je preventieve maatregelen nemen voor de volksgezondheid.

Wageningen University & Research ontwikkelde een Early Warning System om mycotoxinen in tarwe te voorspellen.

Een gewaarschuwd mens telt voor twee. Zeker als het gaat om voedselveiligheid. Voor het Ministerie van LNV en de Nederlandse Voedsel en Waren Autoriteit reden om Wageningen University & Research opdracht te geven een model te ontwikkelen dat voedselveiligheidsgevaren vroegtijdig in kaart brengt. De methode is toegepast op het risico van het mycotoxine deoxynivalenol (DON) in tarwe. DON is een giftige stof die wordt geproduceerd door schimmels die in tarwe voorkomen, met name in de teeltfase. Als je al tijdens de teelt kunt voorspellen wat het mycotoxinegehalte bij de oogst zal zijn, kun je die informatie gebruiken om te besluiten of het nodig is de schimmels te bestrijden.

Ontwikkeling model

Verschillende factoren zijn van invloed op de vorming van DON tijdens de teelt en het uiteindelijke gehalte bij de oogst. Zo speelt het weer een rol. Een natte en vochtige zomer is gunstig voor de ontwikkeling van schimmels. Van invloed is ook de resistentie van het tarweras.

De methode voor het voorspellen van mycotoxinen in tarwe is gericht op deze factoren. Voor de ontwikkeling van het model zijn veldgegevens - weerssituatie, regio, ras, spuitregime - over meerdere jaren verzameld en opgeslagen in een database. Deze database wordt steeds aangevuld met nieuwe informatie, bijvoorbeeld over het weer en de resistentie van tarwerassen in Nederland. De onderzoekers hebben het model zo ontwikkeld dat het op grond van de gegevens in de database voorspellingen naar de toekomst kan doen. Vervolgens is het model opgenomen in een Geografisch Informatie Systeem (GIS). Met deze GIS-applicatie is het mogelijk voorspellingen per regio of postcode af te lezen.

Stakeholders

Verschillende stakeholders hebben belang bij een model dat mycotoxinen in tarwe kan voorspellen. Zo kan een akkerbouwer op grond van deze informatie besluiten om wel of niet bestrijdingsmiddelen te gebruiken. Graanverwerkende bedrijven kunnen beslissen bepaalde partijen tarwe wel/niet aan te kopen of wel/niet in te zetten in bepaalde productieprocessen. Controlerende instanties kunnen aan de hand van de voorspellingen gerichte controles uitvoeren. Het huidige model kan doorontwikkeld worden voor deze verschillende groepen eindgebruikers, afhankelijk van de specifieke wensen.

Mycotoxinevorming

De verwachting is dat wanneer het systeem eenmaal in de praktijk gebruikt wordt en een bijdrage levert aan het beter beheersen van mycotoxinevorming in tarwe, dit zal leiden tot een vermindering van gezondheidsrisico's voor mens en dier.

Links: