Nieuws

Paardenrug krijgt nogal wat te verduren van ruiter

Gepubliceerd op
25 april 2012

De rug van een paard is het meest gebaat bij een extreme jockeyhouding van de ruiter. Die houding, waarbij de ruiter permanent in de stijgbeugels staat, belast de paardenrug het minst.

Dat zegt Patricia de Cocq. Zij promoveerde zeer onlangs aan Wageningen University op het krachtenspel tussen paard en ruiter.

Ongeveer twintig procent van de paarden loopt tijdens hun sportcarrière meer of minder ernstige rugproblemen op, legt De Cocq uit. Zelf is ze jarenlang actief geweest in de ponysport en zag veel van dit soort blessures om haar heen: “Persoonlijke interesse is dus de bron van mijn onderzoek.”

Tussen paard en ruiter treden allerlei krachten op. Via zadel en hoofdstel worden de krachten van de ruiter overgebracht op het paard. De Cocq: “Als we inzicht hebben in deze krachten en daarmee in de belasting van het paard door de ruiter, kunnen we blessures voorkomen en het welzijn van het paard verbeteren.”

Zes en een half jaar deed De Cocq over haar onderzoek, naast haar werk, eerst als docente aan en later als adjunct-directeur van Hogeschool HAS Den Bosch. Zij verrichte metingen, ook met behulp van driedimensionale bewegingsanalyse, naar de invloed van de ruiter op het paard. Ze keek daarbij niet alleen naar de invloed van het gewicht van de ruiter maar ook naar die van de rijtechniek. De Cocq: “In draf zijn de  twee meest gebruikte rijtechnieken, ‘doorzitten’ waarbij de ruiter op zijn kont blijft zitten, en ‘lichtrijden’ “.

Bij lichtrijden gaat de ruiter iedere pascyclus even in de stijgbeugels staan en daarna weer zitten. Uit haar metingen kwam naar voren dat bij het doorzitten een hogere piekbelasting op de rug van het paard voorkomt. De Cocq: “Gewicht zorgt ervoor dat de paardenrug iets doorzakt. Bij lichtrijden heeft de paardenrug minder te verduren.”

In de dressuursport, een jurysport volgens De Cocq, wil de jury vooral de doorzithouding zien. In de springsport hanteert de ruiter vooral de lichte zit.

Gevraagd naar welke rijtechniek theoretisch gezien de rug van het paard het minst zou belasten, is De Cocq uitgesproken: “We hebben daarvoor diverse modellen ontwikkeld en daaruit kwam een eenduidig antwoord: de extreme jockeyhouding. Daarbij staat de ruiter voortdurend in de stijgbeugels en raakt het zadel niet aan. Die houding levert de minste piekbelasting op omdat de benen van de ruiter daarbij optreden als een elastische veer.”

“Neen, ik geef toe, buiten de racesport neemt geen ruiter die extreme houding aan. Maar lichtrijden of de verlichte zit zijn wel aan te bevelen, zeker als je weet dat je paard rugproblemen heeft. Zo krijgt de rug kans om zich te herstellen.”, zegt de promovenda.