het kappen van streekhout

Project

Streekhout – stookhout

De Wetenschapswinkel heeft onderzocht welke voorwaarden het landschapsonderhoud en -ontwikkeling voor boeren economisch aantrekkelijker maken door de benutting van hak- en snoeihout als energiebron in de eigen regio.

Drie agrarische natuurverenigingen (ANV's), verenigd in de koepelorganisatie Natuurlijk Platteland Oost (NPO), zijn samen met vijf Duitse 'Kreisen' betrokken bij het Eu-regioproject 'Stoken op Streekhout' dat in het najaar 2009 van start is gegaan.

Doel van het project is het scheppen van voorwaarden om landschapsonderhoud en -ontwikkeling voor boeren economisch aantrekkelijker te maken door de benutting van hak- en snoeihout als energiebron in de eigen regio. Voor het EU-project hebben de ANV’s aan de Wetenschapswinkel van Wageningen UR gevraagd om het aanbod van hout te inventariseren in de hele Achterhoek en om onderzoek te doen naar de ontwikkeling van de potentiële vraag naar snoeihout en de marktstructuur waarin vraag en aanbod wordt afgestemd.

Onderzoek

het versnipperen van hout

Aanleiding voor dit project was onder andere het project 'Warmte uit eigen streek' dat één van de ANV's, namelijk ANV ’t Onderholt, vijf jaar eerder heeft uitgevoerd. In dit veel kleinschaliger project zijn inventarisaties van het aanbod van hout uitgevoerd en is een globale analyse van de vraag naar hout gemaakt. Evaringen uit dit project hebben geleerd dat er voor het daadwerkelijk realiseren van een markt voor streekhout meer aandacht voor marktontwikkeling en promotie moet zijn. Voor het EU-project willen de ANV’s een inventarisatie uitvoeren van het aanbod van hout in de hele Achterhoek en een onderzoek doen naar de ontwikkeling van de potentiële vraag naar snoeihout en naar de marktstructuur waarin vraag en aanbod wordt afgestemd. De laatste vraag is opgepakt door NIKOS (Netherlands Institute for Knowledge Intensive Entrepreneurship) van de University of Twente.

Resultaten

opslag houtsnippers

Uit het onderzoek van de Wetenschapswinkel kan worden geconcludeerd dat het oogsten van snoeihout uit landschapsonderhoud bij de huidige marktprijs van houtsnippers alleen haalbaar is met subsidie uit het Subsidiestelsel Natuur- en Landschapsbeheer. Afnemers van houtsnippers voor houtgestookte HR cv-ketels kunnen bij de huidige marktprijzen van houtsnippers en van aardgas en een EIA subsidie rekenen met een terugverdientijd van 7 tot 10 jaar voor deze kachels. Het potentieel beschikbare volume door de ANV’s verantwoord te oogsten hout uit kleine landschapselementen in de Achterhoek is ongeveer 23.000 m3 (13.000 ton). Dit is drie maal het volume dat de ANV’s nu produceren. Deze bevindingen zijn een goede basis om in gesprek te gaan met de verschillende Achterhoekse partijen die een rol spelen in natuur- en landschapsbeheer om vormen van samenwerking te verkennen ten behoeve van duurzame benutting van landschapshout als energiebron.

Het rapport integreert ook de bevindingen van:

op hout gestookte cv-ketel
  • Het ACT project ‘Stoken op Streekhout’ (project621, periode 4 in 2009-2010).
  • Stichting Probos, die onderzoek heeft gedaan naar de huidige en potentiële markt van houtige biomassa in de Achterhoek.
  • Projectbureaus Rurealis en Energie Duurzaam, die een enquête over de bereidheid om over te stappen naar houtgestookte cv-ketels hebben uitgevoerd bij ondernemers in de Achterhoek.

Presentatie van het onderzoek:

  • 17 maart 2011 op het symposium ‘Snipperhoutmarkt: versnipperd of Verbonden?’, georganiseerd door de ANV’s  en het EU-regioproject 'Stoken op Streekhout'.
  • 21 april 2010, tussentijdse bevindingen ACT groep.