Nieuws

Veni-beurs voor zes jonge Wageningse wetenschappers

Gepubliceerd op
16 december 2021

Hoe win je kostbare metalen terug uit afval? En hoe reageren planten op vrienden? Voorbeelden van onderzoeksvragen waar jonge wetenschappers van Wageningen University & Research (WUR) de komende drie jaar aan gaan werken. In totaal krijgen zes jonge onderzoekers een Veni-beurs van de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek(NWO), de nationale Nederlandse wetenschapsfinancier.

Veni maakt, samen met Vidi en Vici, onderdeel uit van het NWO-Talentprogramma. Veni is gericht op excellente onderzoekers die onlangs gepromoveerd zijn. Binnen het Talentprogramma zijn onderzoekers vrij om hun eigen onderwerp voor financiering in te dienen. Op deze manier stimuleert NWO nieuwsgierigheidsgedreven en vernieuwend onderzoek. NWO selecteert onderzoekers op basis van de kwaliteit van de onderzoeker, het innovatieve karakter van het onderzoek, de verwachte wetenschappelijke impact van het onderzoeksvoorstel en mogelijkheden voor kennisbenutting.

Kostbare metalen en plantenvrienden

‘Metaal ademen en vergif eten’ heet het onderzoek van Martijn Diender. Het toenemende gebruik van elektronica resulteert in een groeiende vraag naar metalen. Als gevolg hiervan ontstaan metaal-rijke afval stromen. Dit onderzoek van Martijn Diender richt zich op het bestuderen van koolmonoxide-gebruikende micro-organismen die deze waardevolle metalen uit de afvalstromen kunnen terugwinnen, om zowel de metalen te recyclen als mede milieuvervuiling te verminderen.

Rik Huisman van WUR gaat onderzoeken hoe planten op verschillende vrienden reageren. Sommige planten kunnen samenwerken met gunstige bacteriën die stikstof uit de lucht vastleggen en beschikbaar maken voor de plant. De bacterie communiceert met de plant precies zoals gunstige bodemschimmels dat doen. Toch reageert een plant verschillend op beide partners. Hoe is dit geëvolueerd?

De overige vier onderzoeken

De kloof overbruggen: hoe eukaryote complexiteit ontstond uit fusies van prokaryoten en originele nieuwe uitvindingen

dr. J.J.E. Hooff, Wageningen University & Research

Aan de basis van het meeste zichtbare leven op aarde, zoals planten, dieren en schimmels, staat de complexe, ‘eukaryote’ cel. Deze cel ontstond zo’n twee miljard jaar geleden door een grote evolutionaire transitie vanuit eenvoudige, ‘prokaryote’ voorouders. De onderzoeker zal nagaan welke genetische veranderingen deze transitie mogelijk maakten.

De evolutie van een snelle reactie route op auxine

dr. A. Kuhn, Wageningen University & Research

In planten kan het hormoon auxine snelle cellulaire reacties veroorzaken. Deze reacties zijn evolutionair geconserveerd, maar er is weinig bekend over hoe ze worden gegenereerd. Dit project zal snelle auxine-reacties in verschillende plantensoorten vergelijken met behulp van genetica en biochemie om de componenten te identificeren die deze reacties genereren.

Science friction: de rol van wrijving in colloïdal materialen

dr. B. van der Meer, Wageningen University & Research

De rol van wrijving blijft verrassend slecht begrepen op microscopisch niveau in een grote verscheidenheid aan stromende en vervormbare materialen. Met behulp van microscopie en computersimulaties zullen de onderzoekers op het niveau van individuele bouwstenen bestuderen hoe wrijving tussen deeltjes de materiaaleigenschappen beïnvloedt.

Een diepgeworteld geheim: de invloed van plantenbiochemie op bodemprocessen

dr. M.J. Zwetsloot, Wageningen University & Research

Plantenwortels scheiden een grote diversiteit aan chemische stoffen uit. Wat betekenen deze stoffen voor het functioneren van de bodem? Dit project onderzoekt de invloed van de ondergrondse biochemische profielen van diverse plantensoorten op de nutriënten- en koolstofcyclus. Het onderzoek levert kennis op voor de transitie naar natuur-inclusieve en duurzame landbouw.

Over Veni-beurzen


De Veni wordt jaarlijks door NWO toegekend. Deze toekenningen betreffen een deel van de Veni-ronde 2021. Afgelopen jaren heeft NWO moeten schuiven met de planning van de Veni-rondes, noodgedwongen door corona en een hack. Dat leidde afgelopen voorjaar tot een splitsing in de planning tussen de verschillende wetenschapsdomeinen. Voor de wetenschapsdomeinen ENW (nog geen vooraanmeldingsfase) en ZonMw (niet getroffen door de hack) hanteerde NWO de oorspronkelijke planning van voor de hack en voor de domeinen SGW en TTW staat de besluitvorming in april 2022 gepland. Wanneer alle besluitvorming heeft plaatsgevonden, zullen de feiten en cijfers van de volledige ronde bekend gemaakt worden.