Nieuws

Verzwakte orka was ziek en had ernstige tandvleesontsteking

Gepubliceerd op
21 oktober 2022

De orka die afgelopen zaterdag bij Cadzand strandde en uiteindelijk overleed, had een ernstige tandvleesontsteking. Ook had het vrouwtje ontstekingen in meerdere inwendige organen en had ze al langere tijd niet gegeten. Dat blijkt uit de eerste onderzoeken van de Universiteit Utrecht en Wageningen Marine Research. Volgens bioloog Lonneke IJsseldijk van de Universiteit Utrecht was de orka vermagerd: ‘Alle tanden van de orka zaten los en waren aan het rotten. Het dier moet zeker met eten echt pijn hebben geleden.’

Naast de tandvleesontsteking, bleken er ook ontstekingen in meerdere inwendige organen, waaronder op een hartklep, in het hersenvlies en in het geslachtsorgaan. Het is dus met zekerheid te zeggen dat het om een ernstig ziek en verzwakt dier ging. Om erachter te komen of alle ontstekingen eenzelfde of een verschillende oorzaak hadden, is aanvullend onderzoek nodig. Zo hebben de onderzoekers orgaanstukjes op kweek gezet en zullen zij verschillende andere testen uitvoeren.

Lege maag

Al bij stranding zag de ruim vijf meter lange orka er ondervoed uit. Dat de orka ook echt ondervoed was, blijkt uit het maag- en darmonderzoek door bioloog Mardik Leopold van Wageningen Marine Research. ‘In de maag waren geen voedselresten aanwezig. We vonden alleen een klein plastic vel, maar dat had geen invloed op de doodsoorzaak. De ruim dertig meter lange darm was ook leeg. Deze orka had dagenlang niets meer gegeten.’

Bekende orka in Spaanse wateren

De dode orka wordt onderzocht. Foto: Bas Niemans, Universiteit Utrecht.
De dode orka wordt onderzocht. Foto: Bas Niemans, Universiteit Utrecht.

Proyecto O.R.CA - Cádiz, een Spaanse dierenwelzijnsorganisatie die zich inzet voor het behoud van beschermde orka’s, herkende de orka aan de hand van beeldmateriaal. De afgelopen drie jaar is ze niet meer voor de Spaanse kust gezien, maar volgens Proyecto O.R.CA moet de orka minimaal twintig jaar oud zijn geweest. De orka is niet eerder zo ver in het noorden waargenomen tot ze afgelopen weekeinde voor de Nederlandse kust lag. Het is mogelijk dat ze door de ziekte is afgedwaald van haar normale omgeving.

Levend gestrand

Daarnaast blijkt uit het onderzoek dat de orka spierschade had, vertelt IJsseldijk. ‘Een zeezoogdier is volledig aangepast aan een leven onder water. De zwaartekracht die bij stranding op een dier drukt is heel zwaar. Dat heeft allerlei gevolgen voor de bloedsomloop, ademhaling en dus de algehele overlevingskansen. Het levend stranden is de orka daarom uiteindelijk fataal geworden.’