Uitvoering van bioveiligheidsmaatregelen op pluimveebedrijven vraagt om verbetering

- dr.ir. ARW (Armin) Elbers
- onderzoeker Epidemiologie
Een goede uitvoering van bioveiligheidsmaatregelen is essentieel om de insleep van dierziekten, zoals vogelgriep, op pluimveebedrijven te voorkomen. Onderzoek van Wageningen Bioveterinary Research, laat zien dat uitvoering van belangrijke bioveiligheidsmaatregelen in de praktijk aanzienlijk kan worden verbeterd. Het onderzoek maakt ook duidelijk dat consequente toepassing van bioveiligheidsmaatregelen wél haalbaar is.
Gedurende enkele weken legden onderzoekers de dagelijkse uitvoering van bioveiligheidsmaatregelen op verschillende pluimveebedrijven vast. Met 24 uur per dag, zeven dagen per week videomonitoring werden handelingen en bewegingen van personen en materiaal gevolgd bij de ingangen van bedrijfsgebouwen en stallen op verschillende typen pluimveebedrijven, waaronder vleeskuiken-, legkippen-, ouderdieren- en een eendenbedrijf.
Aandachtspunten
Uit de observaties blijkt dat met name de uitvoering van eenvoudige, maar belangrijke dagelijkse routinemaatregelen voor verbetering vatbaar is. Zo werden handen bij het betreden en verlaten van de voorruimte slechts zelden gewassen en vonden schoeiselwissels vaak onveilig of onvolledig plaats.
Ook tijdens logistieke processen werden verbeterpunten vastgesteld. Na afloop van de afvoer van eieren vond bijvoorbeeld geen reiniging en desinfectie van de eieropslagruimte door de pluimveehouder plaats. Bij de aanvoer van jonge vleeskuikens en eenden werden transporteurs en pluimveehouders regelmatig zonder schoeiselwissel in de stal waargenomen. Bovendien werd op één van de bedrijven strooisel aangevoerd op een manier waarbij het risico op insleep van ziekteverwekkers kon toenemen.
Goede voorbeeld
In het onderzoek viel één bedrijf juist op door de consequente uitvoering van de bioveiligheidsmaatregelen. “Hoewel er geen normen voor bioveiligheidsmaatregelen zijn vastgelegd in Nederlandse wetgeving, zijn het logische maatregelen om de insleep van ziekteverwekkers, waaronder het vogelgriepvirus, te voorkomen”, zegt epidemioloog en projectleider Armin Elbers. Basismaatregelen voor bioveiligheid zijn onder andere beschreven in standaard bioveiligheidshandboeken voor de veehouderij. “Ons onderzoek laat zien dat consequente uitvoering daarvan haalbaar is. Op één bedrijf, een vleeskuikenbedrijf, werden de maatregelen structureel en zorgvuldig toegepast.”
Bewustwording en training
De resultaten sluiten aan bij internationale onderzoeken waaruit eveneens blijkt dat de uitvoering van bioveiligheidsmaatregelen wereldwijd vaak tekortschiet. Volgens de onderzoekers onderstrepen de bevindingen het belang van blijvende aandacht voor bewustwording en training van pluimveehouders, medewerkers en erfbetreders.
“Een goede uitvoering van bestaande maatregelen kan bijdragen aan het verkleinen van het risico op de introductie van vogelgriepvirus en andere ziekteverwekkers op pluimveebedrijven”, stelt Elbers.
PPS Bioveiligheid
Het onderzoek is uitgevoerd als onderdeel binnen de Publiek-Private Samenwerking (PPS) Risico vogelgriep: relatieve rol van insleeproutes en bioveiligheid op en rondom het pluimveebedrijf, onderdeel van het programma One Health for Food (1H4F). De PPS werd gefinancierd door het Ministerie van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur (LVVN) en Avined.
Het volledige wetenschappelijke artikel is gepubliceerd in het open-access tijdschrift Pathogens: https://doi.org/10.3390/pathogens1408075
Heeft u een vraag?
Heeft u een vraag rondom dit onderwerp of ziet u kansen om met ons samen te werken? Neem dan contact op met onze epidemioloog.


