Voeding in de spreekkamer: wat kun je wél zeggen?

Die patiënten hebben vaak veel vragen. Wat kan ik zelf doen voor mijn gezondheid? Wat kan ik eten? Welke rol spelen vezels, prebiotica, probiotica of het darmmicrobioom? En wat is daar nu echt over bekend?

Juist die vragen waren voor Mirjam een belangrijke reden om de cursus Voeding & Darmmicrobioom te volgen. “Ik heb veel patiënten die vragen: wat moet ik eten om dit of dat voor elkaar te krijgen? Er is ook steeds meer bekend over het microbioom, ook bij darmziekten. Dan denk ik: daar moet ik gewoon meer van weten. Wat kan ik nu echt tegen patiënten zeggen?”

Mirjam volgde de cursus samen met diëtisten uit het Radboudumc. Dat voelde logisch, omdat ze in haar werk veel met hen samenwerkt. “Ik verwijs veel naar diëtisten en we werken veel samen. We vonden het leuk om deze cursus ook samen te doen.”

Tijdens haar eigen opleiding tot MDL-arts kwam voeding nog beperkt aan bod. Inmiddels ziet Mirjam dat dit verandert, maar volgens haar vraagt het onderwerp nog steeds om actieve verdieping. “Er is gewoon heel veel vraag naar in de spreekkamer. Ik vind echt dat we achterlopen als MDL-artsen om hier wat van te weten. Het wordt steeds beter, maar je moet het actief opzoeken.”

Wat haar aansprak in de cursus, was dat het geen korte nascholing van een uur was, maar een volledige dag waarin onderwerpen echt inhoudelijk werden uitgediept. “Het is een hele dag, dus het gaat veel dieper dan een uurtje hier en een uurtje daar. Dat vond ik waardevol.”

Vooral de vertaling naar de praktijk bleef hangen. Een concreet voorbeeld is een databank met wetenschappelijke informatie over probiotica bij verschillende ziektebeelden. Mirjam maakte na de cursus direct een account aan en gebruikt deze inmiddels in haar werk. “Als iemand met pouchitis komt, kan ik kijken welk preparaat geschikt is en wat ik het beste kan adviseren.”

Ook de nuance rond vezels vond ze waardevol. “Vezels zijn gezond en we weten dat ze belangrijk zijn voor het microbioom. Maar veel mensen met darmklachten kunnen er ook last van krijgen, bijvoorbeeld door een opgeblazen gevoel. Dat verschil tussen ‘het is gezond en je bouwt iets op voor de toekomst’ en ‘je kunt er ook klachten van krijgen’, en hoe je daarmee omgaat, vond ik heel bruikbaar.”

Daarnaast noemt Mirjam de informatie over voeding bij actieve ziekte en bij ziekte in remissie als belangrijk onderdeel. “Er was een presentatie over wat voor voeding geschikt is bij actieve Crohn en colitis en wat geschikt is in remissie. Dat kan ik echt gebruiken. Ik heb concrete dingen meegenomen die ik meteen kan toepassen.”

De groep zelf droeg daar ook aan bij. Er waren vooral diëtisten aanwezig, maar ook artsen en deelnemers met andere achtergronden. Juist die mix maakte de dag interessant. “Ik vind het heel leuk als je een gemêleerd gezelschap hebt. Dan heb je ook echt iets aan elkaar.”

Voor Mirjam is de cursus relevant voor meerdere zorgprofessionals. Niet alleen voor diëtisten en MDL-artsen, maar juist ook voor artsen in opleiding, internisten en huisartsen. “Er is steeds meer vraag naar vanuit patiënten. Dan is het belangrijk dat je daar als zorgprofessional iets zinnigs over kunt zeggen.”

Wat deelnemers volgens haar moeten meenemen naar de cursus? Vooral hun eigen vragen. “Neem actief mee wat je wilt weten, want daar is ruimte voor.” Ook zonder volledige voorbereiding vond ze de dag waardevol, al denkt ze dat voorbereiding helpt om er nog meer uit te halen.

Voor Mirjam zit de waarde van de cursus niet in snelle antwoorden of simpele adviezen, maar in beter begrijpen wat er bekend is, wat je kunt toepassen en waar nuance nodig is. “Ik denk dat we onszelf soms tekortdoen door te zeggen: we weten het nog niet. Dat betekent niet dat je er niets mee kunt doen.”